Column Raoul Leering: 'Moment van de waarheid voor Wilders' 

In dit artikel:

Door zijn vertrek uit de coalitie heeft Geert Wilders de kans verkleind dat de PVV deelneemt aan het volgende kabinet. Ruim een jaar geleden bestond al twijfel of Wilders’ achterban hem trouw zou blijven wanneer de coalitiesamenwerking tegenviel, gezien de grote ideologische verschillen tussen PVV, VVD, NSC en BBB. Met name het NSC dwong Wilders concessies te doen op belangrijke standpunten zoals het verbod op nieuwe moskeeën en islamitische scholen, terwijl ook snelle resultaten in het terugdringen van immigratie onrealistisch bleken vanwege Europese afspraken.

Wilders accepteerde aanvankelijk dat verandering tijd kostte en zette zich naar verwachting in om ongeduld bij zijn kiezers te dempen. Veertien maanden later bleek het kabinet Schoof echter geen doorbraak te hebben bereikt op zijn kernpunten, wat tot ongeduld leidde, vooral bij Wilders zelf, die opnieuw het kabinet verliet. Zijn autocratische leiderschapsstijl, vergelijkbaar met die van andere populistische leiders zoals Trump, lijkt hem ongeschikt te maken voor Nederland, dat juist coalities vereist om te regeren.

Hoewel het zetelverlies in peilingen beperkt bleef en zijn achterban voorlopig lijkt te accepteren dat coalitiepartners tegenwerkten, hebben onder andere NSC en BBB hun vertrouwen in Wilders opgezegd en bestempelen ze zijn vertrek als onverantwoordelijk. De VVD voelt zich door Wilders in de steek gelaten, waardoor zijn positie als betrouwbare coalitiepartner wankelt. Om daadwerkelijk regeringsverantwoordelijkheid te kunnen dragen, zal Wilders een meer volwassen en stabiele samenwerking moeten nastreven, anders dreigt de PVV te vervallen tot een eeuwige protestpartij, beperkt tot provocerende en polariserende politiek aan de zijlijn.