Column Bina Ayar: het frame dat hogere belastingen eerlijk zijn, vertelt maar het halve verhaal

In dit artikel:

In de discussie over een hogere erfbelasting klinkt steeds vaker de oproep om vermogen bij overlijden zwaarder te belasten. Voorstanders zien dat als een manier om grote vermogens beter te laten bijdragen aan de samenleving, maar volgens critici is het voorstel minder rechtvaardig dan het lijkt.

De kern van de tegenwerping is dat een erfenis geen “gratis geld” is, maar vaak het resultaat van jarenlang sparen, werken en al eerder betaalde belastingen. Bovendien treft een hogere sterftaks erfgenamen ongelijk: wie weinig of niets krijgt, merkt er niets van, maar families met opgebouwd vermogen worden wel extra belast. Tegenstanders vinden daarom dat de discussie te veel draait om afgunst en te weinig om een eerlijke behandeling van verschillende soorten bezit.

De analyse stelt ook dat vermogen niet alleen uit geluk voortkomt, maar vaak samenhangt met ondernemerschap, risico’s nemen en zuinig leven. Daarom zou een algemene verhoging van de erfbelasting volgens deze redenering niet automatisch rechtvaardiger zijn. Het debat raakt daarmee aan een bredere vraag: hoeveel mag de overheid herverdelen bij de overgang van vermogen tussen generaties, zonder te veel in te grijpen in privé-eigendom en familiekapitaal?