Coalitie wil AOW-leeftijd verhogen, WW-uitkering verkorten en hoger eigen risico

In dit artikel:

Het nieuwe minderheidskabinet van D66, VVD en CDA presenteerde vrijdag een pakket met forse bezuinigingen op zorg en sociale zekerheid. De belangrijkste maatregelen en hun gevolgen:

- AOW-leeftijd: de pensioenleeftijd gaat weer automatisch mee met de gemiddelde levensverwachting; stijgt die met een jaar, dan volgt de AOW-leeftijd. Dat wijkt af van eerdere afspraken uit het pensioenakkoord. Het CPB rekende eerder voor dat de AOW in 2060 op ongeveer 70 jaar en 9 maanden kan uitkomen. Met een vergrijzende bevolking (in 2025 telt Nederland ruim 18 miljoen inwoners, waarvan ruim 20% 65+) betekent dit dat mensen langer zullen moeten doorwerken.

- WW-hervorming: de maximale duur van de WW wordt per 1 januari 2028 gehalveerd van 24 naar 12 maanden. Ter compensatie wordt vanaf 2030 het eerste twee maanden 80% van het laatstverdiende loon uitgekeerd. Toetredingscriteria worden strenger: werknemers moeten 42 van de 52 weken voorafgaand aan ontslag hebben gewerkt en bouwen voortaan per gewerkt jaar een halve maand WW-recht op.

- Zorgpremies en eigen risico: het eigen risico stijgt stapsgewijs van €385 naar €460 (plus €15 in 2027 en €60 in 2028). Tegelijk wordt er een maximum van €150 eigen risico per behandeling ingevoerd. Deze maatregel is het belangrijkste onderdeel van circa €8 miljard zorgbezuinigingen.

- Toeslagen en gezinnen: kinderbijslag en het kindgebonden budget worden samengevoegd tot één regeling, uitgevoerd door de SVB. Het vaste bedrag per kind wordt verhoogd, het inkomensafhankelijke deel verkleind. Er komt opnieuw een staatssecretaris voor de afhandeling van het toeslagenschandaal.

Belangrijk: dit akkoord staat nog niet vast. Als minderheidskabinet moet het steun zoeken in de Tweede Kamer, waardoor onderdelen tijdens verdere onderhandelingen kunnen veranderen. De oppositie — onder meer PVV en SP — heeft al felle kritiek aangekondigd.