Christus was geen „asielzoeker"
In dit artikel:
De auteur bekritiseert het moderne verschijnsel om Christus te vereenzelvigen met actuele mensentypes of politieke agenda’s. Waar vroeger sommige uitleggers Jezus zagen als antwoord op de rooms-katholieke leer (zoals in de zestiende eeuw) of in de jaren zestig en zeventig projecteerden als linkse bevrijdingsheld in Latijns-Amerika, gebeurt datzelfde nu opnieuw: Jezus wordt voorgesteld als asielzoeker of getint, of Paulus wordt aangehaald om hedendaagse migratiepolitiek te rechtvaardigen. Dergelijke vergelijkingen zijn volgens de schrijver onjuist omdat ze personen en gebeurtenissen uit hun oorspronkelijke historische en theologische context rukken en instrumentaliseren voor politieke doeleinden.
De vlucht van het gezin Jezus naar Egypte wordt in de Bijbel gezien als onderdeel van het heilshistorische verhaal van lijden en verlossing, niet als algemeen model voor moderne opvangpolitiek. Even absurd is het idee dat Paulus als „Turk” kon dienen in een hedendaagse migratiediscussie: etnische groepen en geopolitieke realiteiten van Paulus’ tijd verschillen fundamenteel van latere historische ontwikkelingen zoals de Turkse expansie richting Europa.
Centraal in de kritiek staat de klassieke christelijke notie van de twee rijken: het aardse rijk — waarover overheden met het zwaard en wetten orde en veiligheid moeten handhaven — en het Koninkrijk van God, waartoe de wedergeboren christen behoort en waarvan de morele vruchten zich onder meer in barmhartigheid naar armen en vreemdelingen tonen. Die tweedeling, door Augustinus uitgewerkt en later door Luther en Calvijn overgenomen, maakt het volgens de auteur problematisch om religieuze figuren te «actualiseren» voor politieke argumenten. Politieke zorg over massa-immigratie en overheidsbeleid kan en mag door burgers, ook door christenen, vreedzaam worden geuit, zonder dat dat de individuele hulp aan vluchtelingen uitsluit — maar hiervoor is geen theologische herijking van Christus of Paulus nodig.
De schrijver besluit dat Christus niet meer lichamelijk op aarde is maar door Woord en Geest aanwezig blijft; Zijn verborgen, geestelijke aanwezigheid is niet gebaat bij anachronistische en politiek geladen herinterpretaties. De auteur is historicus, publicist en docent kerkgeschiedenis aan het Hersteld Hervormd Seminarium.