'Chinamaxxing': voor veel jongeren wereldwijd is de toekomst made in China

In dit artikel:

Jongere generaties wereldwijd kijken steeds minder naar de Verenigde Staten en het Westen als model voor de toekomst. China geldt voor velen juist als voorbeeld van moderniteit, dankzij zijn groene energie, digitale betaaldiensten, technologische vooruitgang, consumentengoederen en robotica. Daarmee ontstaat volgens de auteur een historische breuk: landen en jongeren oriënteren zich niet langer primair vóór of tegen het Westen, maar ontwikkelen een postwesters wereldbeeld.

Die verschuiving is vooral zichtbaar in het mondiale Zuiden. Jongeren in landen als Nigeria, Zuid-Afrika, India, Vietnam en delen van het Midden-Oosten hebben vaak weinig persoonlijke herinneringen aan de Amerikaanse invasie van Irak of de financiële crisis van 2008. Zij kennen vooral het huidige Amerika, dat onder meer door het trumpisme, sociaal-conservatieve standpunten en weerstand tegen hernieuwbare energie aan aantrekkingskracht heeft verloren. De westerse aanpak van de coronapandemie versterkte die reputatieschade in landen als Vietnam.

China profiteert daarnaast van zijn economische en technologische aanwezigheid én van de afwezigheid van een vergelijkbare koloniale erfenis. In het Midden-Oosten wordt het Amerikaanse beleid veel vaker als een bedreiging gezien dan het Chinese, blijkt uit een recente regionale opiniepeiling. Tegelijk is de aantrekkingskracht van China vooral pragmatisch: jongeren bewonderen concrete verbeteringen in hun dagelijks leven, niet noodzakelijk het Chinese politieke systeem.

De omslag is daarom niet zonder grenzen. Chinese leningen, investeringen en de machtspositie van bedrijven leiden geregeld tot weerstand in onder meer Thailand, Mexico en Nigeria. Ook kan wantrouwen tegenover eigen regeringen omslaan in kritiek op China wanneer dat land als bevoorrechte partner wordt gezien. Volgens de auteur winnen westerse landen de concurrentie om invloed niet met propaganda of betere pr, maar door tastbare oplossingen te bieden voor economische en maatschappelijke problemen.