CDA-minister Heerma stuurt woke BIJ1-advies over schoolboeken naar de Kamer: 'Neem verzetshelden expliciet op in kerndoelen'

In dit artikel:

Voorafgaand aan het Tweede Kamerdebat over het Nederlandse slavernijverleden stuurde CDA-minister Pieter Heerma maandag het onderzoeksrapport *Vergeten verhalen, verzwegen verleden* naar het parlement. Het rapport is opgesteld door het Verwey-Jonker Instituut, Movisie en de Universiteit van Aruba, in opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Zij onderzochten hoe verhalen over antikoloniale verzetsstrijders en vrijheidshelden worden behandeld in het onderwijs in Nederland en het Caribische deel van het Koninkrijk.

Aanleiding is een motie uit november 2022 van het toenmalige BIJ1-Kamerlid Sylvana Simons. Die motie vroeg om onderzoek naar deze geschiedenissen, opname ervan in de Canon van Nederland en een structurele plek in het onderwijs. Het rapport bevat een afzonderlijk onderdeel over de uitvoering van die motie en adviseert onder meer om antikoloniale verzetshelden expliciet op te nemen in de kerndoelen en eindtermen. Ook zouden meer van deze figuren aan de Canon van Nederland moeten worden toegevoegd, naast het bestaande venster over Anton de Kom.

Verder adviseren de onderzoekers schoolboeken kritisch te herzien en zogenoemde koloniale terminologie te schrappen. Daarbij noemen zij onder meer woorden als ‘slaaf’ en ‘inlander’, die volgens het rapport als verouderd of racistisch kunnen worden ervaren. De aanbevelingen zijn voorlopig: ze vormen nog geen vastgesteld kabinetsbeleid.

De auteur richt zijn belangrijkste kritiek op Heerma, omdat hij in 2022 als CDA-fractievoorzitter tegen de motie van Simons stemde. De CDA-fractie schaarde zich destijds met onder meer PVV, FVD, JA21, SGP en Omtzigt tegen het voorstel, terwijl 104 Kamerleden vóór stemden. Dat Heerma nu als minister het rapport naar de Kamer heeft gestuurd, wordt in het artikel neergezet als een breuk met zijn eerdere politieke positie en als bewijs dat het CDA voor een linkse of ‘woke’ agenda zou zijn gezwicht.

Ook wordt met terughoudendheid gekeken naar de mogelijke gevolgen voor het curriculum. Volgens de auteur dreigt het onderwijs verder te worden belast met activistische leerstof, terwijl basisvaardigheden en algemene historische kennis volgens hem al onder druk staan. Het kabinet-Jetten moet nog beslissen of het de adviezen overneemt in de officiële onderwijsdoelen en schoolboeken. De auteur roept Heerma op het rapport naast zich neer te leggen.