CDA-leider Bontenbal waarschuwt voor „donker scenario" radicaalrechts, maar kijkt ook in de spiegel

In dit artikel:

CDA-leider Henri Bontenbal zei maandagavond tijdens de HJ Schoo-lezing dat politieke partijen hun eigen gedrag kritisch moeten bekijken. Zijn oproep volgde kort na moeizame onderhandelingen met coalitiepartners D66 en VVD over de begroting van het minderheidskabinet. Een akkoord werd pas op het laatste moment bereikt, zodat de conceptplannen nog naar de Raad van State konden worden gestuurd.

Bontenbal zei geen spijt te hebben van deelname aan het minderheidskabinet, maar erkende dat de beloofde politieke samenwerking nog onvoldoende zichtbaar is. Hij verwacht dat het kabinet de komende weken actief steun zoekt bij partijen in zowel de Tweede als de Eerste Kamer.

In zijn lezing stond de veerkracht van de Nederlandse samenleving centraal. Volgens Bontenbal komt die onder druk te staan door onder meer oorlog in het Midden-Oosten, klimaatverandering, kunstmatige intelligentie en de groeiende steun voor radicaalrechtse partijen. Hij waarschuwde voor een mogelijk scenario waarin Frankrijk, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk aan het einde van dit decennium radicaalrechtse regeringen hebben. Kiezers zijn volgens hem niet per se radicaler geworden, maar stemmen gemakkelijker uit onvrede op zulke partijen, die volgens hem uiteindelijk vooral chaos achterlaten.

Bontenbal pleitte voor een samenleving die minder draait om individuele zelfontplooiing en meer om onderlinge verbondenheid. De zoektocht van jongeren naar zingeving en de weerstand tegen migratie ziet hij mede als uitingen van een behoefte aan gemeenschap, herkenbaarheid en geborgenheid.

Als concrete maatregelen noemde hij een minimumleeftijd van vijftien jaar voor sociale media, honderd wijken die tien jaar lang jaarlijks één miljoen euro krijgen om de gemeenschap te versterken, en een cursus ‘Nederland voorbereid’. Daarin zouden burgers leren reanimeren, helpen bij overstromingen en omgaan met cyberaanvallen.