Catherine Keyl over Iran: 'Je kunt niet een leider doden en dan roepen: nu zijn jullie aan zet'

In dit artikel:

De schrijfster reflecteert op hoe haar in de Tweede Wereldoorlog gevangen gezette vader waarschijnlijk zou reageren op de actuele geopolitieke zorgen. Haar vader zag zowel de Russen (die hem bevrijdden) als de Amerikanen (door de invasie in Normandië) als helden; hij overleed in 1986, net vóór de val van de Berlijnse muur en de ontspanning met het Westen. Tegenwoordig ervaart zij die oude vertrouwdheid met Amerika niet meer: er is wantrouwen richting de Amerikaanse president, angst over onze goudreserves in New York en bezorgdheid over digitale privacy in de Cloud — ontwikkelingen die haar vader zich nauwelijks zou hebben kunnen voorstellen.

Ze beschrijft ook hoe complottheorieën die ze vroeger afdeed als onzin, in haar ogen deels terecht bleken, en verwijst naar de invloedrijke rol die Jeffrey Epstein volgens haar nog altijd heeft in het afleiden van aandacht bij gevoelige onderzoeken. Dat alles voedt haar gevoel dat de wereld terug lijkt te schuiven naar cynisme en onzekerheid.

Het centrale deel gaat over Iran: als toeriste werd ze daar gedwongen een hoofddoek te dragen en voelde ze zich permanent bespied en beperkt, onder meer toen een luidspreker haar opdroeg zich te bedekken. Ze is pessimistisch over de mogelijkheden voor fundamentele verandering in zo’n strak georganiseerde islamitische samenleving; een leider doden of een spontane opstand leidt volgens haar niet automatisch tot vrijheid, zeker niet in een land waar sociale en religieuze structuren stevig verankerd zijn. Tegelijkertijd beklaagt ze zich over westerse neiging om eigen normen en waarden klakkeloos op andere culturen te projecteren — een houding die ze arrogant en onrechtvaardig noemt.

Slotconclusie: hoewel ze weinig optimisme voelt over snelle politieke transformatie in Iran, prijst ze de moed van de Iraniërs die toch weerstand bieden.