Canada riskeert met tegenheffingen schade en escalatie bij handelsoorlog met Trump - maar is bereid pijn te lijden

In dit artikel:

Canada voert vanaf 8 september importheffingen in op bijna 900 Amerikaanse producten. De tarieven van 15, 25 en 50 procent zijn een vergelding voor de heffingen van 50 procent die de Amerikaanse president Donald Trump eerder oplegde aan verschillende Canadese importproducten, nadat onderhandelingen over een handelsakkoord waren vastgelopen.

De Canadese maatregelen treffen onder meer hengels, fitnessapparatuur, kleding, huishoudelijke apparaten, motorfietsen, vis, aluminium en staal. Ze raken jaarlijks ongeveer 20 miljard dollar aan Amerikaanse export naar Canada, circa 6 procent van de totale Amerikaanse uitvoer naar het buurland. Volgens minister van Financiën François-Philippe Champagne zijn de heffingen gericht en bedoeld om Canadese bedrijven te beschermen tegen Amerikaanse concurrentie.

De tegenmaatregelen vergroten de spanningen tussen de twee landen, die sinds 1989 een vrijhandelsrelatie onderhouden. Economen waarschuwen dat Canada economisch kwetsbaarder is dan de Verenigde Staten, omdat ongeveer 70 procent van de Canadese export naar de VS gaat. De heffingen kunnen bovendien de prijzen voor Canadese consumenten verhogen, bijvoorbeeld voor voedsel, brandstof en dagelijkse goederen. Oppositieleider Pierre Poilievre vraagt zich daarom af hoeveel extra gezinnen zullen moeten betalen.

Premier Mark Carney verdedigt de harde opstelling. Volgens hem mislukten de onderhandelingen mede omdat Washington invloed wilde op het Canadese handelsbeleid. Canada zou Amerikaanse heffingen tegen derde landen automatisch moeten overnemen, ongeacht bestaande handelsverdragen. Carney verwerpt het idee dat Canada als een ondergeschikte van de VS moet functioneren. Trump heeft het land herhaaldelijk een mogelijke 51e Amerikaanse staat genoemd, wat in Canada grote woede heeft veroorzaakt.

Binnen Canada bestaat wel verdeeldheid over de verdere aanpak. Doug Ford, premier van Ontario, wil desnoods olie en elektriciteit achterhouden die Canada aan de VS levert. Danielle Smith, premier van olierijk Alberta, verzet zich daartegen en pleit voor nieuwe onderhandelingen.

De situatie verslechterde verder nadat Trump dreigde de Amerikaanse heffingen op de geïntegreerde Noord-Amerikaanse auto-industrie vanaf 1 januari te verdubbelen van 25 naar 50 procent. Dat zou de Canadese auto-industrie zwaar treffen; binnen Trumps regering wordt openlijk gesproken over het verplaatsen van fabrieken naar de VS. Na een felle reactie van Ford maakte Trump Canada opnieuw belachelijk door voor te stellen Lake Ontario om te dopen tot ‘Lake America’.

Ook in de Verenigde Staten groeit de kritiek. Veel Amerikanen zien het doel van de handelsoorlog niet, terwijl economen stellen dat Canada waarschijnlijk meer bereid is economische schade te verdragen. Democratische tegenstanders moedigen Carney aan weerstand te bieden en noemen Trumps beleid schadelijk voor beide landen.