Can French nukes protect Europe if Donald Trump walks away?
In dit artikel:
Steeds meer Europese landen tonen belangstelling voor de onafhankelijke Franse kernmacht, nu de Russische dreiging toeneemt en de betrouwbaarheid van de Amerikaanse bescherming onder president Donald Trump wordt betwijfeld. Ongeveer negen landen, aangevoerd door Duitsland, bespreken deelname aan Franse nucleaire oefeningen en tijdelijke stationering van Franse kernwapens op hun grondgebied.
President Emmanuel Macron stelde dit in maart voor tijdens een toespraak bij een Franse onderzeebootbasis. Anders dan Groot-Brittannië, dat voor zijn onderzeebootraketten afhankelijk is van Amerikaanse technologie en zijn kernwapens aan de NAVO toewijst, houdt Frankrijk zijn arsenaal volledig onder nationaal gezag. Macron benadrukte daarom de Franse soevereiniteit, maar stelde ook dat de Franse afschrikking de NAVO en de Amerikaanse nucleaire bescherming moet aanvullen, niet vervangen. Duitsland onderschreef die lijn later samen met Frankrijk; ook Frankrijk en Groot-Brittannië verklaarden in 2025 dat een extreme bedreiging voor Europa een gezamenlijke reactie zou uitlokken.
De Franse strijdmacht beschikt over ruim driehonderd kernkoppen, waarvan een deel vanaf moeilijk detecteerbare onderzeeërs kan worden gelanceerd. De doctrine is vooral bedoeld om oorlog te voorkomen. Bij een bedreiging van de Franse vitale belangen voorziet zij eventueel in een beperkte nucleaire waarschuwing, waarna een conflict verder zou kunnen escaleren. Critici vragen zich echter af of Frankrijk bereid zou zijn Parijs op het spel te zetten om bijvoorbeeld Berlijn, Helsinki of Tallinn te verdedigen. Frankrijk heeft bovendien te weinig wapens om heel Europa af te schermen en houdt bewust vaag welke landen tot zijn ‘vitale belangen’ behoren.
De groeiende Europese interesse is volgens de analyse mede het gevolg van de houding van Trump en de Russische president Vladimir Poetin. Een scenario waarin Rusland een NAVO-land met kernwapens chanteert terwijl Washington niet ingrijpt, maakt een Europees alternatief aantrekkelijker. Tegelijk blijft de Franse bescherming afhankelijk van politieke keuzes. Een overwinning van Marine Le Pen bij de presidentsverkiezingen van 2027 kan de samenwerking bemoeilijken door haar euroscepsis, eerdere sympathie voor Rusland en mogelijk vijandige houding tegenover Europese bondgenoten. Europa doet er daarom volgens de auteur verstandig aan niet blind op de Franse nucleaire belofte te vertrouwen.
De Oranjezomer: Raymond Mens stoort zich aan Rob Jetten: 'Laat je zien als het er echt een keer toe doet!'