Buren kopen huis van oude buurman voor €150.000, nu getaxeerd op €590.000: rechter dwingt levering af

In dit artikel:

De Rechtbank Zeeland-West-Brabant heeft op 28 oktober 2026 bepaald dat de verkoop van een woning voor €150.000 aan de buren doorgaat. De executeurs van de overleden verkoper vonden dat het huis ongeveer €625.000 waard was en wilden de koop vernietigen wegens misbruik van omstandigheden. Zij moeten nu binnen vier weken meewerken aan de levering; het vonnis is direct uitvoerbaar, ook als hoger beroep wordt ingesteld.

De verkoper woonde naast de kopers. Afgesproken was dat de levering zou plaatsvinden na zijn overlijden of zodra hij door gezondheidsproblemen niet meer zelfstandig thuis kon wonen. Hij verhuisde op 27 februari 2025 naar een woonzorgcentrum en overleed op 27 november van dat jaar. Zijn enige erfgenamen zijn KWF Kankerbestrijding en Stichting Met je hart. De koopsom komt daardoor in de nalatenschap terecht, terwijl de goede doelen de woning niet zelf houden.

De executeurs, onder wie de buurman die de verkoper als mantelzorger hielp, stelden dat de man door zijn hoge leeftijd, sociale isolement en afhankelijkheid kwetsbaar was. Ook zou hij kort voor de ondertekening uit het ziekenhuis zijn ontslagen en door medicatie verward of suf zijn geweest. Volgens hen hadden de buren de overeenkomst zonder echte onderhandelingen opgesteld en tijdens een verjaardagsfeest aan hem voorgelegd.

De rechtbank vond die beschuldigingen onvoldoende bewezen. De man kreeg weliswaar hulp van de buren, maar ook van een andere buurman en een thuiszorgorganisatie. Zijn leeftijd, ziekenhuisopname en medicijngebruik bewezen op zichzelf geen afhankelijkheid of geestelijke stoornis. Er was geen medische verklaring en bij de ondertekening stond niet vast dat hij wilsonbekwaam was. Uit de procedure bleek bovendien dat al vanaf augustus 2023 over de verkoop was gesproken. Ook was er contact geweest over de prijs en had de andere buurman een aanvulling op de overeenkomst ondertekend. De verkoper had volgens diens verklaring ongeveer een jaar lang geen bezwaar tegen de afspraken geuit.

De rechtbank stelde de waarde van de woning in 2024 niet vast. Een taxatie van 13 augustus 2026 kwam uit op €590.000, maar dat is alleen de actuele waarde. Wel moeten de kopers naast de koopprijs in het ongunstigste scenario €315.717,50 betalen, vooral vanwege schenkbelasting. De aanvulling op het contract bepaalde dat zij moesten aantonen de kosten te kunnen dragen. Een hypotheek van €350.000 en een mogelijke lening van maximaal €150.000 van de vader van de kopers waren volgens de rechtbank voldoende.

Een woning die ver onder de waarde wordt verkocht, kan fiscaal als schenking gelden. De Belastingdienst kijkt daarbij naar het verschil tussen de koopprijs en de relevante WOZ-waarde, niet naar een taxatie. Daarover kan schenkbelasting verschuldigd zijn, naast eventuele overdrachtsbelasting. De executeurs moeten bovendien de proceskosten betalen. Hoger beroep is mogelijk binnen drie maanden na de uitspraak, maar uit het vonnis blijkt niet of dat gebeurt.