Bundels op basis van vaste diensten
In dit artikel:
In de zomer van 2001 maakte de Nederlandse telecommarkt een scherpe beweging: Versatel verloor twee dagen op rij ruim 15% van zijn beurswaarde, World Online was al door Tiscali opgeslokt en KPN stond er op de aandelenmarkt goed bij. De échte concurrentie kwam echter niet van andere telco’s maar van de kabelaars (Multikabel, @home, Casema), die naast tv ook internet en vaste telefonie aanboden en daarmee in veel gebieden een onoverbrugbare bundelpositie hadden.
KPN stond voor een organisatorisch en strategisch knelpunt: mobiele diensten, vaste telefonie en internet waren nog niet geïntegreerd (Planet/Het Net en XS4All bestonden als aparte entiteiten) en technisch bood ADSL in kabelgebieden weinig overstapkans. Geholpen door consultants als Forrester en IDC koos KPN ervoor zelf tv-diensten te gaan leveren en ISP-activiteiten te consolideren. Dat moest leiden tot “triple play” (vast internet + televisie + vaste telefonie) om klanten te winnen, te houden en de ARPU (gemiddelde opbrengst per gebruiker) te verhogen. De aanpak vroeg zware investeringen en accepteerde aanvankelijk operationele verliezen, maar passiviteit leek geen optie tegen de kabelaars.
Die strijd om de klant bepaalde het marktbeeld meer dan tien jaar; later werd de term uitgebreid naar “quad play” zodra mobiele data massaal betaalbaar werd. Toch is het huidige plaatje anders dan veel vroege voorspellers dachten. Recente ACM-cijfers tonen dat klassieke triple-play op huishoudniveau nog maar 0,77 miljoen gebruikers telt, terwijl quadplay in 1,91 miljoen huishoudens aanwezig is. De meest gangbare bundel is inmiddels een dual-playpakket van breedband en televisie: ongeveer 2,89 miljoen huishoudens (~38% van de markt).
Kortom: waar men begin deze eeuw verwachtte dat vaste telefonie met goede marges voor altijd centraal zou blijven in bundels, heeft de markt zich anders ontwikkeld. Mobile-only huishoudens groeiden, vaste telefonie verloor veel van zijn dominante rol en de bundelstrategie leidde niet tot de langdurige marktdominantie die destijds werd verondersteld.