Brussel scherpt vuurwerkregels aan: is cobra afsteken vanaf 2030 in hele EU verboden?
In dit artikel:
Brussel gaat de vuurwerkrichtlijn herzien nadat EU‑landen, steden en parlementariërs hebben gewaarschuwd voor toenemend crimineel misbruik van zwaar vuurwerk, zoals zogeheten cobra’s. Deze explosieve vuurwerksoorten worden steeds vaker ingezet bij plofkraken, aanvallen op hulpverleners en andere delicten, waardoor betrokkenen pleiten voor strengere Europese regels en betere handhaving.
In maart riepen drie lidstaten Brussel op tot aanscherping; ook het Europees Parlement, de Nederlandse publieks‑private organisatie Offensief Tegen Explosies en burgemeesters uit meerdere hoofdsteden voerden druk uit. De Europese Commissie erkent de problemen en kondigt aan volgend jaar een wetsvoorstel voor aanpassing van de richtlijn te presenteren, na een consultatie en impactonderzoek. Definitieve regels moeten daarna door Europees Parlement en lidstaten worden uitgehandeld; invoering wordt nu rond 2030 verwacht, al is er politieke druk om sneller te handelen.
Een interne EU‑evaluatie concludeerde dat de huidige regelgeving tekortschiet: onlineverkoop van zwaar vuurwerk is moeilijk te controleren, samenwerking tussen lidstaten laat te wensen over en er ontbreekt een systeem om vuurwerk na productie te traceren. Daardoor is de pakkans bij illegale handel klein en kunnen criminele netwerken makkelijk opereren.
Nederlandse initiatiefnemers zoals burgemeester Carola Schouten (voorzitter van Offensief Tegen Explosies) zien de herziening als noodzakelijk om burgers en hulpverleners beter te beschermen. Europarlementariër Raquel García Hermida‑van der Walle (D66) wil onder meer een Europees verbod op het zwaarste vuurwerk en een Europees 'vuurwerkpaspoort' zodat alleen gecertificeerde gebruikers kunnen kopen. Ze benadrukt ook dat herkomstregistratie—vergelijkbaar met producttracering in de voedingsindustrie—handhavend onderzoek en vervolging kan vergemakkelijken.
Tegelijkertijd kan verzet ontstaan in landen met een grote vuurwerkindustrie, zoals Italië en Spanje, waar productie nog legaal is en economische belangen meespelen. Nederland meldt dat het aantal explosies sterk is gestegen — in eigen land werden dit jaar al ruim duizend incidenten geteld — wat de politieke urgentie voedt. De EU‑aanpak zal daarom moeten balanceren tussen strengere regels, effectieve traceerbaarheid en de uiteenlopende nationale belangen binnen de interne vuurwerksector.