Brussel geeft grote vervuilers meer tijd voor verduurzaming, maar wil wel daden zien

In dit artikel:

De Europese Commissie wil het emissiehandelssysteem (ETS) voor grote vervuilers hervormen om bedrijven meer tijd te geven om te verduurzamen, maar daar wel harde investeringsvoorwaarden aan koppelen. Het ETS, sinds 2005 het belangrijkste Europese klimaatinstrument, verplicht bedrijven voor elke ton CO2 een emissierecht te hebben. Door het afnemende aantal rechten is de uitstoot in ETS-sectoren al gehalveerd, maar volgens de Commissie en lidstaten is het huidige tempo te strak en dreigt het niet te passen bij het EU-doel voor 2040. Ook spelen hoge energieprijzen en geopolitieke spanningen mee, waardoor vooral zuidelijke en oostelijke lidstaten verlichting willen.

Volgens het voorstel gaat het uitstootplafond na 2030 minder snel omlaag dan nu gepland. Om dat te compenseren wil Brussel internationale koolstofkredieten inzetten en de reserve met ongebruikte rechten langer laten doorlopen. De gratis emissierechten worden niet afgeschaft, maar wel strenger gemaakt: bedrijven krijgen een deel pas na het indienen van verduurzamingsplannen en de rest pas als die zijn uitgevoerd. Tegelijk wil de Commissie dat lidstaten voortaan minstens de helft van de ETS-opbrengsten investeren in verduurzaming van de betrokken sectoren, terwijl die opbrengsten tot nu toe vaak voor andere doelen zijn gebruikt.

Ook luchtvaart, scheepvaart en afvalverbranding worden verder onder het systeem gebracht. Vliegtuigen op meer routes binnen en buiten de EU, privéjets, kleinere schepen en later ook afvalverbranding moeten zo meer gaan betalen voor hun uitstoot. In ruil daarvoor wil Brussel schone alternatieven, zoals biokerosine, biobrandstoffen en andere nieuwe aandrijvingen, extra stimuleren.