Brr, het blijft maar vriezen! Hebben de bloemetjes en de bijtjes het ook zo koud?

In dit artikel:

Bioloog Casper van der Kooi (Rijksuniversiteit Groningen) legt uit wat de huidige winterkou voor de natuur kan betekenen — maar benadrukt dat veel onzeker is. Of er volgend jaar bijvoorbeeld veel minder muggen zullen zijn, valt niet simpel uit deze vroege vorst te halen: succes van muggenlarven hangt vooral af van voedselaanbod en het voorjaar. Een natte lente met veel stilstaand water bevordert massale voortplanting; bij droogte blijven larven uit. Hetzelfde geldt voor wilde bijen en wespen: te vroeg conclusies trekken is onmogelijk.

Vroege bloeiers zoals sneeuwklokjes en krokussen verschenen dit seizoen atypisch vroeg (Van der Kooi zag sneeuwklokjes al rond Sinterklaas). Dat duidt op opwarming, maar planten verdragen vaak wel enige vorst en gaan niet direct dood door een koudegolf. Wat ganzen betreft: zij trekken tegenwoordig minder omdat landbouwgraslanden voedzamer zijn dan vroeger; ze vinden dus meestal voldoende voedsel. Viseters zoals reigers of ijsvogels kunnen na strenge vorst wel tijdelijk minder te zien zijn, maar in deze winter waren sloten niet langdurig dichtgevroren.

Samengevat: een enkele koude periode zegt weinig over de komende seizoenen. Van der Kooi waarschuwt dat het zorgwekkend is dat stevige koudeprikken in de afgelopen jaren zeldzamer zijn geworden — onze klimaatnorm verschuift. Extra context: zulke verschuivingen kunnen fenologische verschuivingen en mogelijke mismatches tussen planten en bestuivers veroorzaken, ook al tonen veel soorten veerkracht.