Brits-Spaanse vorstin in ballingschap

In dit artikel:

Tijdens de huwelijksdag van Victoria Eugenia (Ena) en koning Alfonso XIII op 31 mei 1906 viel een anarchistische aanslag het bruidspaar en de menigte aan. Vanuit een hotelbalkon gooide Matteo Morral een bom die hij had verstopt in een bos bloemen naar de koets die het paar terugvoerde van de kerk naar het paleis in Madrid. Vierentwintig toeschouwers en militairen kwamen om het leven, meer dan honderd raakten gewond en ook paarden raakten gewond; het koningspaar bleef ongedeerd. Twee dagen later werd Morral op een treinstation herkend; hij schoot een agent neer en pleegde daarna zelfmoord. De getroffene koets wordt nu tentoongesteld in het Museo de las Colecciones Reales, vlak bij het Koninklijk Paleis in Madrid, als onderdeel van een expositie over Victoria Eugenia die tot 5 april te zien is.

Victoria Eugenia (1887–1969), een kleindochter van koningin Victoria, groeide op aan het Britse hof in Balmoral en stond bekend als Ena. Kort voor haar huwelijk trad ze over van de Anglicaanse naar de rooms-katholieke kerk. Als koningin sloeg ze een lossere toon aan aan het Spaanse hof en combineerde haar openbare rol met sociaal werk: ze hielp bij de reorganisatie van het Spaanse Rode Kruis, zette zich in tegen tuberculose en kanker, bevorderde betere leefomstandigheden en richtte een verpleegkundigenschool op.

Het paar kreeg zeven kinderen; Alfonso had daarnaast meerdere buitenechtelijke relaties. Door politieke onrust verloren Alfonso en Victoria Eugenia in april 1931 de troon en gingen beiden in ballingschap — hun huwelijk raakte ook verstoord. Alfonso overleed in 1941; Victoria Eugenia keerde in 1934 kort naar Engeland terug, woonde later in Italië en vestigde zich in 1942 in Lausanne, waar ze in 1969 stierf. Ze werd in 1985 bijgezet in de Koninklijke Grafkelder in Madrid. Koning Felipe opende de tentoonstelling waarin circa 350 objecten — van juwelen en brieven tot een hermelijnen mantel en het bruidsdiadeem La Buena — het leven en de nalatenschap van zijn Britse overgrootmoeder belichten.