Boeren voelen hete adem Vollenbroek en zien dreigbrieven

In dit artikel:

Na een Woo-procedure van stikstofactivist Johan Vollenbroek en zijn milieuorganisatie MOB moeten bedrijfsgegevens van alle Nederlandse boeren over de periode 1989-2022 openbaar worden gemaakt. Dat volgt uit een uitspraak van de voorzieningenrechter van de rechtbank Midden-Nederland van 2 oktober 2026. Het gaat onder meer om informatie over aantallen dieren, stallen en huisvesting. Ook privéadressen van duizenden boerengezinnen kunnen daardoor zichtbaar worden.

Boerenorganisaties reageren geschokt. Linda Verriet van de Producenten Organisatie Varkenshouderij (POV) en Helma Lodders van Vee & Logistiek Nederland zeggen veel bezorgde telefoontjes en berichten te ontvangen. Zij vrezen dat de openbaar gemaakte gegevens boeren kwetsbaarder maken voor intimidatie, sabotage en bedreiging. Bij het Meldpunt Agro Intimidatie komen volgens hen al langer meldingen binnen over haatbrieven, klemrijden, lekgestoken banden, zand in dieseltanks en doorgeknipte remleidingen. Ook zouden sommige boeren uit angst voor escalatie geen aangifte doen.

De organisaties leggen een verband tussen de verharding van het stikstofdebat en de publieke acties van Vollenbroek, maar die beschuldigingen worden in het artikel vooral door betrokkenen uit de sector geuit. Vollenbroek heeft zelf gezegd dat hij zich op het platteland niet meer veilig voelt door onder meer omgekeerde Nederlandse vlaggen en andere boerenprotesten. De spanningen over het stikstofbeleid zijn daarmee aan beide kanten hoog opgelopen.

De boerenorganisaties vinden dat de overheid de privacy onvoldoende beschermt. Normaal gesproken worden namen en adressen bij Woo-verzoeken afgeschermd, maar in deze zaak dreigt volgens hen gevoelige informatie volledig openbaar te worden. Zij verwijten minister Jaimi van Essen dat hij na de rechterlijke uitspraak te weinig doet en pleiten voor snelle aanpassing van de Wet open overheid. Een door BBB ingediende motie kreeg steun van een brede meerderheid in de Tweede Kamer. Het kabinet moet onderzoeken of boerengegevens voortaan bijvoorbeeld alleen op postcodeniveau kunnen worden gepubliceerd. De evaluatie van de Woo staat gepland voor 2027.

Daarnaast noemt het artikel onderzoek van vakblad Staf naar financiers van Vollenbroek en zijn broer Frans. Daarbij worden onder meer Allemansrecht, filantropische fondsen en Stichting Democratie en Media genoemd. Volgens Staf toont dit aan dat de juridische procedures worden ondersteund door een netwerk van professionele organisaties en vermogende fondsen, en niet alleen door kleine particuliere giften. Dat maakt de procedures volgens het vakblad niet onrechtmatig en zegt niets over de inhoudelijke waarde ervan.

Ook zou Vollenbroek volgens antwoorden van de provincie Utrecht regelmatig betrokken zijn geweest bij overleg over vergunningen, pilots en beleid. De POV wil daarom meer onderzoek naar de geldstromen en invloed van het netwerk rond hem. Tegelijk benadrukken de boerenorganisaties dat zij de uitspraak willen aanvechten en dat de sector zich niet gewonnen geeft.