Boer Jac van Eck verbouwt gewas dat weinig last heeft van droogte: „Heb dit jaar nog niet hoeven beregenen"
In dit artikel:
Op het eiland Goeree-Overflakkee teelt Jac van Eck bij Herkingen biologische quinoa. Zijn familiebedrijf ligt aan het Grevelingenmeer, waar verzilting en een tekort aan zoet water de landbouw steeds moeilijker maken. Quinoa is daarvoor geschikt: het gewas wortelt diep, zoekt zelf water en kan buiten de kiemperiode zelfs tegen beregening met zout water. Van Eck hoefde zijn perceel van 12 hectare deze zomer niet te irrigeren. Zijn andere gewassen, zoals aardappelen, bieten en wortels, moesten al zes tot acht keer worden beregend. Dat kost ongeveer 250 euro per hectare per keer.
De teelt heeft ook nadelen. Het gewas moet onkruidvrij blijven en biologische boeren mogen geen chemische bestrijdingsmiddelen gebruiken tegen bijvoorbeeld bladluis. Bij de oogst, die begin volgende week gepland staat, moet de combine volledig worden gereinigd omdat quinoa glutenvrij is. Het zaad wordt daarna gedroogd om schimmel, een muffe geur en verkleuring te voorkomen. Vanaf eind augustus komt Van Ecks witte quinoa bij Jumbo in de schappen. De supermarkt wil uitsluitend Nederlandse biologische quinoa verkopen, wat volgens Van Eck de CO₂-uitstoot van transport uit Zuid-Amerika kan verminderen.
Volgens Marc Arts van Greenfood50 telen inmiddels 24 Nederlandse boeren quinoa, van wie de helft biologisch. Het bedrijf verwacht een sterke groei en wordt bijna dagelijks benaderd door nieuwe telers. De verwerkingslocatie in Zeeland dreigt daardoor tegen zijn capaciteit aan te lopen; een extra productielijn wordt overwogen. In Nederland wordt momenteel ongeveer 200 hectare quinoa verbouwd, mogelijk groeit dat volgend jaar naar 300 hectare.
Nederlandse quinoa is ontwikkeld uit Zuid-Amerikaanse rassen die niet goed omgingen met de langere zomerdagen in Nederland en vaak bitter smaakten. Wageningen-onderzoeker Robert van Loo veredelde een milder ras dat niet hoeft te worden gepolijst. Daardoor blijven juist de eiwitten, vezels, vitaminen en mineralen in de buitenlaag behouden. Toch verwacht Arts niet dat quinoa de aardappel evenaart. Daarvoor zijn de markt en verwerkende industrie nog te klein; een groei richting het areaal van haver lijkt realistischer. Of boeren zoals Van Eck verder uitbreiden, hangt uiteindelijk af van de vraag van consumenten en de ontwikkeling van de prijs.
De Oranjezomer: Johnny de Mol neemt afscheid van De Oranjezomer en bedankt Raymond Mens: 'Beetje verliefd geworden!'