Boek Tussen feest en protest over 30 jaar Pride Amsterdam: 'Emancipatie kan niet tot stand ­komen zonder strijd'

In dit artikel:

Met het boek *Tussen feest en protest* laten Menno Sedee en Michiel Klaassen zien hoe Pride Amsterdam in dertig jaar veranderde van een opgezet stadsevenement in een podium voor zichtbaarheid, acceptatie en politieke strijd. Voor hun reconstructie spraken de twee Amsterdamse journalisten met ruim 150 betrokkenen, onder wie bekende Nederlanders en mensen met persoonlijke verhalen over uitsluiting en erkenning.

De eerste botenparade in 1996 was nog nadrukkelijk bedoeld als feestelijk uithangbord voor Amsterdam, niet als protest. Initiatiefnemers van Gay Business Amsterdam wilden de stad aantrekkelijker maken in aanloop naar de Gay Games van 1998. Actievoerders, spandoeken en politici waren toen niet gewenst.

Het boek beschrijft onder meer hoe jongerenboot Danny Hoekzema als tiener steun gaf toen hij op school werd gepest om zijn geaardheid, en hoe de zichtbare aanwezigheid van politieagenten binnen Roze in Blauw voor een andere lezer duidelijk maakte dat homoseksualiteit en een uniform niet elkaar uitsluiten. Ook de auteurs zelf vertellen hoe hun beeld van Pride verschilde: voor de een was het vooral een eerste moment van herkenning, voor de ander juist een lange tijd iets waar hij met nieuwsgierigheid naar keek.

Sedee en Klaassen leggen in hun boek nadruk op conflicten binnen en rond Pride. Volgens hen horen die bij emancipatie, omdat discussies steeds draaien om identiteit en plaats in de samenleving. Hun onderzoek kreeg extra urgentie toen ze in 2025 ook Boedapest Pride zagen, waar ondanks een verbod van de Hongaarse regering honderdduizenden mensen meeliepen. Dat bevestigde voor hen dat Pride niet alleen een viering is, maar ook een middel om rechten te verdedigen zodra die onder druk staan.

De auteurs waarschuwen dat verworvenheden kwetsbaar blijven zolang een meerderheid ze niet actief beschermt. Voor hen is Pride daarom nog altijd meer dan een feest: het is een zichtbaar signaal van solidariteit, juist nu de weerstand tegen de lhbtq-gemeenschap opnieuw toeneemt.