Bloedserieuze showbizz

In dit artikel:

Het acteervak vraagt een vrijwel totale overgave en laat volgens de tekst weinig ruimte voor een normaal sociaal leven. Willem Nijholt geldt als voorbeeld van die harde discipline. Tijdens de succesvolle musical *Foxtrot* van Annie M.G. Schmidt, die vanaf 1977 twee jaar lang ongeveer vierhonderd keer werd opgevoerd, speelde hij ondanks een acute maagzweer en hoge koorts door. Hij leefde anderhalf jaar op gekookte vis en worteltjes en werd door producent John de Crane toch het podium op gestuurd. Voor Nijholt was een rol spelen geen gewone baan, maar een manier van leven.

Die opvatting sluit aan bij cabaretier Wim Sonneveld, die theater eveneens als een levenswijze beschouwde. Tegelijkertijd is de intensiteit voor veel acteurs juist reden om het vak te vermijden of vroegtijdig te verlaten. Repetities en doorlopen confronteren spelers met een extreme kwetsbaarheid: in het felle licht, op een leeg podium en zonder publiek moeten zij volledig op zichzelf en hun tegenspeler vertrouwen. De schoonheid van die openheid gaat gepaard met uitputting en onzekerheid.

Ook de Britse acteur Sir John Gielgud beschreef de belasting van het beroep. In een interview met Bibeb zei hij dat langdurige speelreeksen financieel noodzakelijk waren, maar hem afmatten en vervelen. Tegelijkertijd erkende hij dat dagelijks spelen een acteur techniek, discipline en frisheid leert. Volgens de tekst is aanleg daarbij essentieel: voor acteren moet je in de eerste plaats geboren zijn.