Blindboxes rage onder jongeren, maar is het gokken?

In dit artikel:

Blindboxes — verrassingendoosjes zoals Labubus en fysieke of digitale lootboxes met Pokémonkaarten — zijn een rage onder Nederlandse jongeren: uit onderzoek van Wijzer in Geldzaken blijkt dat ongeveer een derde er wel eens eentje heeft gekocht. Op sociale media zijn unboxingvideo’s populair; de spanning en de reactie van de koper (blijdschap of teleurstelling) maken deel uit van de beleving.

Een ruime meerderheid van de kopers ervaart het kopen van blindboxes als iets wat op gokken lijkt, maar hoogleraar consumentenpsychologie Niels van de Ven nuanceert dat. Volgens hem draait het vooral om het verrassen van jezelf en het gevoel van iets unieks bezitten; je krijgt altijd een product terug, dus er is geen financiële inzet die volledig verloren kan gaan. Wanneer echter zeldzaamheid centraal staat — bijvoorbeeld ruilkaarten of in-game items die veel waarde of speelvoordeel geven — verandert het karakter en wordt het wel vergelijkbaar met gokken.

De aantrekkingskracht komt volgens Van de Ven ook voort uit groepsdynamiek (je hoort erbij maar hebt toch iets anders), de felgekleurde, uitnodigende verpakkingen en de contentwaarde van het uitpakken: je deelt niet zo snel wat je koopt, wel dat je iets gaat uitpakken. Jongeren onderschatten vaak hoeveel aankopen nodig zijn om een complete set te krijgen; voor kleine sets kunnen dat al tientallen dozen zijn. Dat schetst de kernspanning: vermaak en sociale status tegenover verborgen kosten en potentiële gokachtige elementen.