Bioquest in Leidse Singelpark: meer dan tweeduizend soorten en vijf nieuwe voor Nederland

In dit artikel:

Het Leidse Singelpark blijkt niet alleen een bekroond stadspark, maar ook een uitzonderlijk soortenrijk natuurgebied. Tijdens het burgerwetenschapsproject Expeditie Singelpark brachten Stichting Taxon Foundation, buurtbewoners en natuurexperts tussen 2023 en 2025 de biodiversiteit in kaart. De resultaten werden op 6 november 2026 gepresenteerd.

In totaal werden 2.058 soorten geregistreerd, waaronder 250 kevers, 149 vliegen en muggen, 81 vogelsoorten, 524 bloeiende planten en 18 dagvlinders. Ook minder zichtbare organismen, zoals bodemmijten, aaltjes, korstmossen, beerdiertjes en microvlinders, kregen veel aandacht. Taxon Foundation schakelde gespecialiseerde experts in om samen met inwoners deze vaak over het hoofd geziene natuur te onderzoeken.

Daarvoor werden op zes locaties in het 6,5 kilometer lange Singelpark mobiele laboratoria ingericht, onder meer in de Hortus botanicus, het Rembrandtpark, op begraafplaats Groenesteeg, in het Ankerpark en het Huig- en Energiepark. Deelnemers onderzochten bodem, bladeren, planten en water met onder meer microscopen, vallen, zeven en vlindernetjes. Ook kinderen, scholieren, studenten en de Leidse Grachtwacht deden mee.

De Hortus was met 832 soorten de soortenrijkste locatie; het Huigpark telde er ongeveer een derde daarvan. De verschillen komen door de uiteenlopende leefomstandigheden in de afzonderlijke parkdelen. Toch werden ook in een eenvormiger gebied als het Huigpark bijzondere soorten gevonden, zoals de zeldzame Pacifische essenblindwants.

Het onderzoek leverde zestien zeer zeldzame soorten op en vijf soorten die nog niet eerder in Nederland waren vastgesteld. Daaronder zijn drie mijten uit de Hortus, een nieuwe kortschildkever en een nieuwe mier aan de Boisotkade. In het Ankerpark werd bovendien een spinnensoort gevonden die pas één keer eerder in Nederland was waargenomen.

Volgens de organisatoren was de betrokkenheid van bewoners minstens zo belangrijk als de wetenschappelijke opbrengst. Deelnemers ontdekten dat er in hun vertrouwde park veel meer bijzondere natuur leeft dan zij dachten. Het project werd gefinancierd door onder meer Fonds 1818, het Cultuurfonds Zuid-Holland en de gemeente Leiden, met steun van Universiteit Leiden, Naturalis en andere partners.