Bijna de helft van alle door Nederland tot slaaf gemaakten werd door Zeeuwen verhandeld. 'De zwarte bladzijde moet niet omgeslagen maar gelezen worden'

In dit artikel:

In Zeeland groeit de aandacht voor het Nederlandse slavernijverleden, met Middelburg als belangrijk middelpunt. Dinsdagavond kwamen zo’n zestig mensen samen bij het Zeeuws Slavernijmonument voor een avondwake, waar zes vrouwen in rouwkleuren uit Suriname herdenkingsliederen zongen voor tot slaaf gemaakte voorouders. De herdenking maakt deel uit van Keti Koti, de jaarlijkse viering van de afschaffing van de slavernij op 1 juli 1863.

Na de plechtigheid wordt woensdag bij het monument een krans gelegd, gevolgd door optredens op het Abdijplein en dialoogtafels waar witte Zeeuwen en Zeeuwen van kleur in korte gesprekken met elkaar in gesprek gaan. De locatie is veelzeggend: op en rond de Balans in Middelburg lagen vroeger belangrijke schakels van de Zeeuwse slavenhandel, waaronder het pakhuis van de Middelburgse Commercie Compagnie en de voormalige stadswaag.

Voorzitter Angélique Duijndam van Keti Koti Zeeland, zelf afstammeling van een tot slaaf gemaakte Surinaamse voorouder, zegt dat erkenning van dit verleden nog altijd weerstand oproept bij sommige gemeenten. Ze noemt aanpassingen in straatnamen en historische verwijzingen, zoals in Middelburg en Vlissingen, voorbeelden van die strijd. Vlissingen bood in 2023 excuses aan, net als Middelburg, maar volgens Duijndam blijft zichtbare erkenning lastig.

Volgens betrokkenen is het bewustzijn in Zeeland wel gegroeid, al gaat dat langzaam. Het Zeeuws Archief en het Zeeuws Museum werken al decennia aan onderzoek en tentoonstellingen over het onderwerp, maar kregen daar vroeger veel kritiek op. Nu willen initiatiefnemers de kennis verder verspreiden via een nieuw Internationaal Kenniscentrum Slavernij in Zeeland, met tentoonstellingen, onderwijs en workshops, liefst in het historische pakhuis waar ooit handel in tot slaaf gemaakten werd gedreven.