Bijna 3 miljoen Turkse honden 'verdwenen' na invoering dierenbeschermingswet

In dit artikel:

Turkije voert sinds 2024 de Dierenbeschermingswet 5199 uit. Die bepaalt dat zieke of agressieve zwerfdieren mogen worden gedood. Andere straathonden moeten na sterilisatie of castratie naar een opvang, waar ze blijven totdat iemand ze adopteert. Voorheen werden behandelde dieren doorgaans teruggebracht naar de straat. Dierenorganisaties en oppositiepartijen noemen de wet daarom eerder een bedreiging dan bescherming.

De regering zegt dat de nieuwe aanpak nodig is omdat het aantal straathonden en het risico op infectieziekten te groot waren geworden. Voor de invoering waren er naar schatting meer dan vier miljoen straathonden. Volgens Ahmet Yavuz Karaca, adviseur van het ministerie van Binnenlandse Zaken, zijn dat er nu ongeveer 1,25 miljoen. Van hen zou 78 procent, bijna 975.000 dieren, zijn ondergebracht. Ook stelt Karaca dat het aantal rabiësgevallen tussen 2014 en 2024 meer dan verdubbelde. Het aantal dieren dat wekelijks van straat wordt gehaald, zou inmiddels zijn gedaald van maximaal 25.000 naar circa 2.500.

Activisten betwijfelen deze voorstelling van zaken. Elif Asel, die al tientallen jaren straathonden verzorgt, zegt dat de overheid jarenlang te weinig deed aan sterilisatie en castratie. Volgens haar worden dieren op grote schaal opgepakt zonder voldoende deskundig personeel, opvangcapaciteit, medicijnen en voedsel. Karaca meldde dat er in alle 81 provincies opvanglocaties zijn en dat die worden uitgebreid. Op 15 maart 2025 waren bovendien in 51 provincies samenwerkingsverbanden voor dierenopvang opgericht. Hij gaf echter geen overzicht van de beschikbare opvang bij de start van de wet.

Op sociale media verschenen sinds de invoering beelden van verwaarlozing, illegale doding en massagraven. Karen Soeters van de Nederlandse organisatie House of Animals zag tijdens bezoeken rond Izmir honden die ziek, gewond en sterk vermagerd waren en in kleine hokken verbleven. Asel zegt dat sommige dieren met een kaliumchloride-injectie worden gedood. Deze meldingen zijn niet onafhankelijk in het artikel vastgesteld; ze worden door activisten en een geïnterviewde dierenarts naar voren gebracht.

Niet alle dierenrechtenorganisaties beperken zich tot protest. Billur Karabenli en vrijwilligers in Istanbul bezoeken opvanglocaties op vaste dagen om medewerkers te helpen en de verzorging te verbeteren. Zij willen met de gemeente afspraken vastleggen, zodat hun werkwijze ook elders kan worden toegepast. Volgens Karabenli is samenwerking nodig omdat veel lokale autoriteiten nog geen werkbare aanpak voor dierenopvang hebben.