Beweegprogramma voor thuiswonende mensen met dementie

In dit artikel:

Door vergrijzing neemt het aantal mensen met dementie snel toe, maar veel gemeenten hebben geen speciaal beweegaanbod voor deze groep terwijl dat juist veel gezondheidswinst kan opleveren. Thuiswonende senioren met dementie doen vooral minder matig intensieve activiteiten, het niveau waarop bewegen echt effect heeft. Daarnaast vormen praktische en inhoudelijke drempels — zoals vervoer, het vinden en opleiden van vrijwilligers, en de noodzaak van een goed netwerk — een belemmering voor deelname aan regulier sport- en beweegaanbod.

Deventer ontwikkelde het leefstijlprogramma VLOT (Vitaal Langer Ondersteund Thuis) om senioren met dementie structureel in beweging te krijgen. Deelnemers worden vooraf thuis bezocht door medewerkers van Solis of Buurtgeluk om fysieke mogelijkheden en valrisico’s in te schatten en uitleg te geven over het programma. Werving gebeurt via huisartsen, casemanagers dementie, specialisten en lokale kanalen zoals Sportbedrijf Deventer en sociale media.

VLOT laat deelnemers het hele jaar instromen en werkt met groepen van maximaal twintig mensen die twee keer per week bewegen. Van april tot oktober is er wekelijks een begeleide boswandeling met een fysiotherapeut en vrijwilligers van het IJssellandschap. Daarnaast trainen deelnemers bij voetbalvereniging SV Helios: in de zomer één keer per week, in de winter twee keer. Tussen april en oktober bevat het aanbod een 26‑weeks leefstijlprogramma gericht op valpreventie en voeding; dagelijks oefenonderdelen includeren onderdelen van het OTAGO‑programma — een evidence‑based oefenprogramma voor balans en spierkracht ter voorkoming van vallen. Trainers van de vereniging en vrijwilligers krijgen een train‑de‑trainer door de fysiotherapeut en er vinden metingen plaats van het fysieke functioneren. Vervoer wordt geregeld met een taxibusje; deelnemers betalen €20 per maand.

Solis en het burgerinitiatief Buurtgeluk beheren het programma. De gemeente Deventer financiert VLOT deels vanuit het valpreventiebudget, waarmee professionele begeleiding en (deels) het taxivervoer geborgd zijn; Solis draagt ook bij aan kosten. Bewegen helpt niet alleen de fysieke en mentale gezondheid en sociale participatie, het kan ook bijdragen aan het vertragen van dementie. Voor zorg-, welzijns- en sportprofessionals is er aanvullende praktijkkennis beschikbaar in de Beweeggids voor mensen met dementie.