Belgen blijven gul ondanks crisissen, maar nieuwe belastingregel zet druk

In dit artikel:

Uit de nieuwste driejaarlijkse barometer van filantropie van de Koning Boudewijnstichting, gebaseerd op officiële cijfers en een Ipsos-enquête onder 1.000 Belgen, blijkt dat zes op de tien Belgen aan goede doelen geven. In 2023 werden er op de belastingaangifte voor giften van minstens 40 euro in totaal 339 miljoen euro aangegeven, gemiddeld 326 euro per aangifte — dat gemiddelde lag iets hoger in voorgaande jaren, maar het aantal donateurs groeit wel.

De steekproef toont ook verschillen tussen groepen: Nederlandstaligen doneren iets vaker dan Franstaligen, hoger opgeleiden meer dan lager opgeleiden, en 35-plussers vaker dan jongeren. De meeste gevers schenken jaarlijks tot 250 euro; het aandeel grote giften boven 500 euro neemt af, terwijl bedragen tussen 250 en 500 euro in opmars zijn. Volgens de stichting heeft de extra fiscale stimulans tijdens de coronaperiode geleid tot een blijvend hoger niveau van giften dan vóór de pandemie.

Een belangrijke wijziging dreigt die trend te keren: de federale regering verlaagde vanaf januari 2025 de fiscale aftrekbaarheid van giften van 45% naar 30% voor alle giften vanaf 40 euro. Bijna één op de vijf respondenten zegt hierdoor waarschijnlijk minder te zullen geven, al zal het effect pas later in de cijfers zichtbaar worden. Tegelijkertijd geeft driekwart van de ondervraagden aan dat actuele wereldgebeurtenissen geven juist belangrijker maken.

Voor de non-profitsector zijn lidgelden en giften cruciale inkomstenbronnen: ze vormen ongeveer 36% van de totale inkomsten. De stichting waarschuwt dat een mix van financieringsbronnen essentieel blijft, zeker nu overheidssteun op sommige terreinen afneemt. Een te grote afhankelijkheid van particuliere vrijgevigheid of één enkele financieringsbron brengt risico’s met zich mee voor de continuïteit van maatschappelijke organisaties.