Belastingdienst geeft duidelijkheid: lijfrente hoeft bij arbeidsongeschiktheid niet in één keer te worden opgenomen

In dit artikel:

Mensen die langdurig arbeidsongeschikt zijn, kunnen een lijfrente onder voorwaarden opnemen zonder revisierente te betalen. De Belastingdienst heeft verduidelijkt dat daarvoor niet altijd de volledige lijfrente hoeft te worden afgekocht: een gedeeltelijke opname is toegestaan en de regeling kan, binnen de voorwaarden, meerdere keren worden gebruikt. Het resterende vermogen mag in de lijfrente blijven staan.

Voor 2026 geldt een algemene grens van €51.440. Bij meerdere opnames, ook uit verschillende lijfrenteproducten, worden de bedragen die in hetzelfde kalenderjaar onder de uitzondering vallen bij elkaar opgeteld. In sommige gevallen kan een hogere persoonlijke grens gelden. Daarbij wordt onder meer gekeken naar het gemiddelde inkomen in de twee voorafgaande jaren; voor 2026 geldt bij die berekening een inkomensmaximum van €137.800. Wie meer opneemt dan de toepasselijke grens, kan over het meerdere alsnog revisierente verschuldigd zijn.

De uitzondering geldt niet automatisch bij ziekte of tijdelijk werkverlies. De betrokkene moet fiscaal als langdurig arbeidsongeschikt worden aangemerkt en mag de AOW-leeftijd nog niet hebben bereikt. De arbeidsongeschiktheid moet worden aangetoond, bijvoorbeeld met gegevens over een arbeidsongeschiktheidsuitkering of een medische verklaring. Ook de verzekeraar of bank kan bewijsstukken verlangen.

Hoewel vaak wordt gesproken over boetevrij afkopen, blijft de opname belastbaar inkomen in box 1. De aanbieder houdt doorgaans loonheffing in en de uiteindelijke belasting wordt via de aangifte vastgesteld. Een grote opname kan daardoor gevolgen hebben voor het belastingtarief, heffingskortingen en inkomensafhankelijke regelingen. Het voordeel is alleen dat de revisierente, die bij een gewone verboden afkoop vaak 20 procent bedraagt, achterwege blijft. De verduidelijking biedt arbeidsongeschikten daardoor meer ruimte om alleen het benodigde bedrag op te nemen zonder hun volledige lijfrentevoorziening aan te spreken.