Beekprik terug in de Reusel: herstel geslaagd, maar kwetsbaar in een droger klimaat

In dit artikel:

Na bijna zestig jaar afwezigheid is de beekprik terug in de Reusel (Noord‑Brabant). RAVON, samen met provincie Noord‑Brabant en waterschap De Dommel, voerde tussen 2014 en 2018 een gefaseerde herintroductie uit: ruim vijfduizend dieren uit een Dommelpopulatie werden overgezet zonder de bronpopulatie te belasten. Sindsdien zijn er larven, paaiende exemplaren en meerdere leeftijdsgroepen waargenomen, wat duidelijk maakt dat de populatie zichzelf voortplant en zich geleidelijk uitbreidt.

De beekprik is een kleinschalige, maar ecologisch belangrijke vis: de ingegraven larven woelen de beekbodem om en dragen zo bij aan een gezond beekecosysteem. De soort is gevoelig voor slechte waterkwaliteit, doorgraving en verlies van geschikt habitat en staat op de Nederlandse Rode Lijst als bedreigd. In de Reusel keerde de vis niet vanzelf terug ondanks verbeterde waterkwaliteit, omdat beekprikken zich slecht verspreiden — reden voor de gerichte uitzetting.

Het project is een praktisch voorbeeld dat soortherstel kan slagen als leefgebied en waterkwaliteit op orde zijn, maar het succes staat onder druk door toenemende droogte. Meerdere hete, droge zomers hebben de Reusel geraakt; in sommige gevallen waren noodmaatregelen nodig om het ecosysteem te beschermen. Droogte vervangt nu vervuiling als belangrijkste bedreiging: enkele weken van extreme hitte kunnen jaren van herstel tenietdoen.

Om het herstel houdbaar te maken pleiten betrokkenen voor maatregelen op stroomgebiedniveau: water langer vasthouden, meer beschaduwing en variatie in stroming en bodem, en ruimte bieden voor populatieuitbreiding. Blijvende monitoring is cruciaal om het herstel te volgen en tijdig in te grijpen bij nieuwe stressmomenten.