Bassiehof - Dit JA21/PVV-duo gaat dinsdag laten zien of de Tweede Kamer nog ballen heeft

In dit artikel:

Twee Kamerfracties vragen dinsdag om herintroductie van controles op telefoons en andere gegevensdragers van asielzoekers. JA21’er Diederik Boomsma en PVV’er Marina Vondeling hebben parallel ingediende moties die hetzelfde beogen: toestaan dat foto’s, contactenlijsten en vergelijkbare digitale informatie van asielzoekers weer doorzocht mogen worden. De moties komen na het tweeminutendebat over vreemdelingen- en asielbeleid en worden vlak na het Vragenuur in de Kamer in stemming gebracht.

Achtergrond is een eind mei-uitspraak van de Inspectie Justitie en Veiligheid en eerdere uitspraken van de Raad van State: er ontbreekt momenteel een deugdelijke wettelijke grondslag voor het doorzoeken van elektronische apparaten van asielzoekers. De voormalige Dienst Identificatie en Screening Asielzoekers (DISA) mocht daardoor foto’s en contactgegevens niet langer bekijken. DISA probeerde nog toestemming van asielzoekers te vragen, maar de Inspectie oordeelde dat die toestemming in de afhankelijkheidsrelatie tussen overheid en asielzoeker problematisch is en dus juridisch onvoldoende.

Met de inwerkingtreding van het EU-migratiepact zijn identificatie- en registratietaken overgegaan naar de IND; DISA is opgeheven. De IND weigert apparaten te onderzoeken zolang er geen duidelijke wettelijke basis is en zolang ook EU-privacyregels en advies van de nationale privacytoezichthouder ontbreken. Minister van Asiel en Migratie Bart van den Brink (CDA) heeft de moties ontraden; hij zegt moreel sympathie te voelen voor de wens tot controle, maar wijst op juridische en privacybezwaren en op het nog uitstaande advies van de privacywaakhond onder leiding van Aleid Wolfsen.

De komende stemming wordt gepresenteerd als een politieke keuze: belang van privacy van asielzoekers versus de veiligheid van Nederlandse burgers. Dinsdag moet de Tweede Kamer kleur bekennen.