Bassiehof - Deze Groningse gaspompen wil hypocriet D66 """gratis""" weggeven aan Kiev
In dit artikel:
Twee D66-Kamerleden, Felix Klos en Hanneke van der Werf, dringen er deze week bij het kabinet op aan snel te reageren op een verzoek uit Kiev om bovengrondse apparatuur van het Groningse gasveld — pompen, kranen en aanverwante installaties — over te dragen aan het Oekraïense staatsbedrijf Naftogaz. Het verzoek komt nadat Nederland het Groningse gaswinningstop twee jaar geleden stopte en de putten liet volstorten; Zelensky zette recent bovendien een nieuwe directie bij Naftogaz in na een corruptieschandaal.
Klos en Van der Werf stelden Kamervragen en vragen om spoed omdat er uiterlijk woensdag een debat over de gasmarkt en leveringszekerheid gepland staat. Een centrale vraag is of de NAM (de Nederlandse Aardolie Maatschappij, eigendom van Exxon en Shell) bereid is de installaties kosteloos af te staan — en zo niet, of de Nederlandse regering wil betalen en die kosten wil laten meetellen als onderdeel van de steun aan Oekraïne. De D66-parlementariërs noemen het Europese UESF-fonds voor de Oekraïense energiesector als mogelijke financieringsbron.
De apparatuur wordt niet als waardeloos beschouwd: de NAM zou tussen 1997 en 2009 miljarden hebben besteed aan renovatie, waardoor de installaties technisch in goede staat zouden verkeren. Dat maakt het waarschijnlijk dat NAM een vergoeding zal verlangen. De schrijver van het artikel uit kritiek op de D66-aanpak: enerzijds pleitte D66 in Nederland voor afscheid van gas en investeringen in hernieuwbare energie, anderzijds dringen D66-politici er nu op aan Groningse infrastructuur aan Oekraïne te schenken. Ook wordt opgemerkt dat Nederland al grootschalige financiële steun aan Oekraïne verleent — recent nog een extra 700 miljoen euro — waardoor de vraag rijst of extra Nederlandse betalingen terecht zijn.
Als alternatief pleit de auteur ervoor om er een wederzijdse, commerciële component van te maken: bijvoorbeeld een aandeel in toekomstige gasopbrengsten, voorkeursrechten voor Nederlandse bedrijven bij wederopbouw, of andere tegenprestaties. De oproep is dat het kabinet met meer handelszin naar zo’n verzoek moet kijken en niet simpelweg materieel weggeeft, en dat coalitiepartners zoals VVD en CDA hier mogelijk meer realistisch op kunnen sturen.
Kortom: de Kameruitingen zetten druk om snel te beslissen over overdracht van waardevolle Groningse gasapparatuur aan Oekraïne, maar er is verdeeldheid over of die overdracht kosteloos moet gebeuren of dat Nederland strategische compensatie of betalingen moet bedingen.