Bart van den Brink zet 63 gemeenten onder asieltoezicht terwijl Joost Eerdmans aast op een 'deal' over het Belastingplan

In dit artikel:

JA21 en de SGP willen het Belastingplan van het kabinet-Jetten mogelijk steunen, maar verbinden daar vier voorwaarden aan op het gebied van asiel. JA21-leider Joost Eerdmans noemt het schrappen van het dwangelement uit de Spreidingswet, een herbeoordeling van de tijdelijke verblijfsstatus van 70.000 Syriërs, maatregelen om de instroom te beperken en het onderbrengen van asielprocedures buiten Europa, bijvoorbeeld in Zambia.

Volgens Eerdmans is de asielopvang vastgelopen. Vorige week kwamen volgens hem 910 asielzoekers en nareizigers binnen, terwijl bij de IND ongeveer 50.000 aanvragen liggen te wachten. De gemiddelde behandeling zou achttien maanden duren. Minister van Asiel en Migratie Bart van den Brink (CDA) heeft gemeenten daarnaast gevraagd versneld 17.000 statushouders te huisvesten en 2.400 extra opvangplekken te regelen.

Het artikel stelt dat het Rijk de Spreidingswet gebruikt om gemeenten tot opvang te dwingen. Daarbij wordt verwezen naar 63 gemeenten op de officiële interventielijst; Eerdmans sprak in een interview over 83 gemeenten onder toezicht. Volgens hem staat deze aanpak op gespannen voet met de lokale democratie. De auteur bekritiseert JA21 echter omdat de partij niet de volledige intrekking van de Spreidingswet eist, maar alleen het dwangelement wil verwijderen. Daardoor zouden andere onderdelen van de wet, zoals verdelingsafspraken en bestuurlijke druk, blijven bestaan.

Eerdmans ziet steun van JA21 en de SGP, mogelijk aangevuld met BBB in de Eerste Kamer, als een manier om het kabinet aan een meerderheid voor het Belastingplan te helpen. De auteur beschouwt dat als een politieke ruil waarbij asielvoorwaarden worden ingewisseld voor invloed en fiscale steun aan een kabinet dat zelf geen meerderheid heeft.

Verder wijst het artikel op strengere maatregelen in buurlanden. België zou geen alleenstaande mannelijke asielzoekers meer opvangen en een daling van de instroom hebben gemeld. Duitsland zou zijn gestopt met nareizigers en ook Oostenrijk zou die instroom beperken. Volgens Eerdmans dreigt Nederland daardoor aantrekkelijker te worden voor asielzoekers.

De tekst noemt ook de circa 150.000 Syriërs in Nederland, onder wie 70.000 mensen met een tijdelijke verblijfsstatus. Hoewel volgens het artikel ongeveer 90 procent van nieuwe Syrische aanvragen wordt afgewezen, blijven mensen met een bestaande status voorlopig in Nederland. De auteur pleit daarom voor een volledige asielstop, intrekking van de Spreidingswet en terugkeer van Syriërs met een tijdelijke status. Het stuk eindigt met een scherpe afwijzing van zowel het Belastingplan als de voorgestelde beperkte aanpassing van de asielwetgeving.