Australië wil een supermacht in zeldzame aardmetalen worden

In dit artikel:

Zeldzame aardmetalen — zoals neodymium, praseodymium en terbium — zitten in alles van smartphones en windturbines tot straaljagers en MRI-scanners. Omdat China tot voor kort ongeveer 90% van de wereldwijde verwerking voor haar rekening nam, werd de beschikbaarheid van deze grondstoffen een geopolitiek heikel punt. Vooral tijdens de handelsspanningen met de VS bleek Peking de leveringen en prijzen als politiek instrument te kunnen inzetten.

Australië beschikt over grote voorraden; de Mount Weld-mijn in West‑Australië is een van de weinige grote bronnen buiten China. Toch blijft zo’n 80% van die kritieke mineralen in de bodem: winning, maar vooral raffinage, vergt veel tijd, geld en milieu-ingrepen. Het scheiden van de individuele metalen omvat honderden stappen, sterke zuren, veel watergebruik en kan radioactieve bijproducten opleveren — precies de vervuilingsproblemen die in China al zijn opgetreden.

De geopolitieke verschuiving leidt tot nieuwe samenwerkingen. Vorig jaar sloot de VS een miljardenlening/overeenkomst met Australië; ook G7-ministers, de EU, India en diverse Aziatische landen tonen interesse in Australische zeldzame aardmetalen. De Australische overheid geeft sinds kort flinke steun: een lening van ruim 1,2 miljard AUD helpt een raffinaderij in West‑Australië te bouwen, met de eerste productie gepland eind dit jaar.

De mijnbouwsector rekent erop dat dit een doorbraak wordt; Anita Logiudice noemt de Amerikaanse deal een “gamechanger”. Toch blijft concurreren met China op korte termijn moeilijk vanwege technische en milieuknelpunten — maar Australië ziet een kans om zich als betrouwbare alternatieve leverancier te profileren.