Arts-onderzoeker Saskia Mostert niet verhoord in Den Haag, wél in Washington

In dit artikel:

Dr. Saskia Mostert getuigde begin juni in Washington tijdens een Amerikaanse senaatshoorzitting over de tegenstand tegen onderzoekers die vragen stellen bij coronamaatregelen en vaccins. Mostert, arts-onderzoeker en eerst­auteur van een studie in BMJ Public Health (mei 2024), vertelde over de “blinde woede” die losbarstte nadat zij en drie Nederlandse coauteurs wereldwijd oversterfte in westerse landen voor 2020–2022 analyseerden. Hun berekening: in 2021 circa 1.256.942 extra sterfgevallen (ongeveer 14% boven verwachting) en in 2022 ongeveer 808.392 extra sterfgevallen (circa 9% meer), ook toen er geen actieve pandemie was. De auteurs stelden geen definitieve oorzaken vast, maar wezen op drie grootschalige en nieuwe factoren: covid-infecties, indammingsmaatregelen en covid-vaccins, en riepen op tot nader onderzoek naar onderliggende oorzaken.

Mostert zei dat publicatie een massale tegenreactie opriep: intimidatie, pogingen tot delegitimering en negatieve labeling door reguliere media (termen als “anti-vax” en “desinformatie”). Haar werkgever toen, het Prinses Máxima Centrum in Utrecht — waar ook twee coauteurs werkzaam waren — distantieerde zich en startte een intern integriteitsonderzoek. Een vertrouwelijk rapport werd gelekt en leidde tot een fel kritisch artikel in een landelijke krant; uiteindelijk concludeerde het instituut geen wetenschappelijke integriteitsschending (geen plagiaat of fabricage), maar bleef het aandringen op terugtrekking van de studie. De redactie van BMJ Public Health weigerde dat verzoek. Mostert nam ontslag en waarschuwde dat wetenschappers het zwijgen wordt opgelegd wanneer het professioneel gevaarlijk wordt om legitieme vragen te stellen.

Dat Mostert in de VS mocht spreken hangt samen met senator Ron Johnson, die als voorzitter van de Permanente Subcommissie voor Onderzoeken aandacht vraagt voor vermeende veiligheidssignalen rond de coronavaccins. In de hoorzitting zaten ook bekende oncologen zoals Angus Dalgleish en Wafik El‑Deiry, die vergelijkbare verhalen vertelden over aanvallen op kritisch onderzoek. In Nederland zou Mostert sowieso niet voor de parlementaire coronacommissie kunnen verschijnen, omdat die zich beperkt tot december 2019–maart 2022; de discussie over haar studie en de nasleep vond plaats later.

Mosterts kernpunt: onderzoek naar aanhoudende oversterfte is noodzakelijk en wetenschap mag niet worden bijgesteld door politieke of commerciële belangen. De oorzaak van de extra sterfte blijft volgens haar onverklaard zolang die onderliggende vragen niet systematisch worden onderzocht.