Amsterdamse raad omarmt 'tandeloos deugvoorstelletje' tegen Israël
In dit artikel:
De Amsterdamse gemeenteraad heeft donderdag besloten geen referendum te houden over een mogelijke boycot van Israël; in plaats daarvan wordt het inkoopbeleid aangescherpt om mensenrechtenschendingen beter tegen te gaan. Het oorspronkelijke initiatiefvoorstel — ingediend door Denk en het inmiddels niet meer in de raad vertegenwoordigde De Vonk — riep verdeeldheid op en leidde tot pogingen van burgers en actiegroepen om een referendum af te dwingen.
Progressief Nederland (PN) werkte samen met Denk en D66 een aangepaste tekst uit: dertien concrete maatregelen om bij aanbestedingen en inkopen rekening te houden met mensenrechtenrisico’s. Fractievoorzitter Yasmine Bentoumya (PN) benadrukte dat geen geld van de jaarlijkse 3,1 miljard euro aan mensenrechtenschendingen besteed mag worden, en noemde expliciet Palestina als aanleiding voor het voorstel.
Oppositiepartijen vroegen zich af of de maatregelen zich specifiek tegen Israël richten of breder gelden (bijvoorbeeld ook voor China). Praktische voorbeelden – zoals de vraag of Coca-Cola in bedrijfskantines alsnog geweerd wordt – bleven grotendeels onbeantwoord; de initiatiefnemers hielden zich terug met concrete boycottafspraken en benadrukten dat inkoopbeleid complex is. JA21 en CDA vonden het voorstel te symbolisch of buiten de gemeentelijke bevoegdheid vallen, terwijl links uit de raad vindt dat de stappen te voorzichtig zijn en pleit voor veel zwaardere maatregelen.
De initiatiefnemers van het referendum reageerden teleurgesteld: volgens hen zijn slechts drie van de tien oorspronkelijke eisen overgenomen en zij willen doorgaan met het referendum en streven naar veel verdergaande stappen, zoals het actief verbreken van banden met Israëlische bedrijven, universiteiten en culturele instellingen. Burgemeester Femke Halsema noemde het gewijzigde voorstel geen boycot maar een onderzoek naar aanscherping van bestaand inkoopbeleid; er zouden geen extra ambtelijke capaciteit of meerkosten nodig zijn.
Oud-raadslid Nilab Ahmadi (De Vonk), die het oorspronkelijke plan indiende, erkende dat er weinig van haar tekst is overgebleven maar noemde het alsnog een kleine vooruitgang. De uitkomst laat zien dat Amsterdam wil integreren dat mensenrechten een rol spelen bij gemeentelijke uitgaven, maar dat het politieke terrein van buitenlandse politiek en de mate van concrete actie scherp verdeeld blijft.