Alles wat Trump aanraakt gaat stuk, ook het WK-voetbal
In dit artikel:
Deze week stond de Fifa in de spotlights om twee redenen: enerzijds erkende de wereldvoetbalbond formeel een team van Afghaanse voetbalsters als vertegenwoordiging van hun land — ondanks dat de Taliban in Afghanistan vrouwen vrijwel iedere vorm van sport verbieden — anderzijds zette de bond zijn commerciële machine in om het aanstaande WK in de Verenigde Staten te promoten en deelnemende landen miljoenen extra toe te kennen als voorbereiding. Kritiek op Fifa’s selectieve aandacht voor mensenrechten blijft daarmee bestaan; eerder dit jaar negeerde de organisatie bijvoorbeeld waarschuwingen over de veiligheid van Iraanse vrouwen.
Tegelijkertijd wordt de Amerikaanse WK-hoststadmarketing gekoppeld aan allerlei entertainmentproducties: op het Fan Festival in Kansas City treden popacts op en wordt geadverteerd met een ‘inclusieve’ sfeer. Die vrolijke façade staat echter haaks op lokale politieke en veiligheidspraktijken: er zijn rapporten dat sommige Amerikaanse autoriteiten afspraken maakten met ICE voor verkeerscontroles die kunnen leiden tot uitzettingen van immigranten, wat de onrust over xenofobie en racisme rond het toernooi voedt.
Als tegenvoorbeeld van hoe geld sport kan ontzieligen, heeft de auteur de mislukking van de Saudische investering in professioneel golf aangehaald. Ondanks enorme bedragen om sterren naar nieuwe competities te lokken, bleven belangstelling en kijkers uit; het toernooi in New Jersey trok weinig publiek en de financiering van de competitie wordt inmiddels beëindigd. Dat voorbeeld illustreert het bredere punt: wanneer sport projecten van hyperkapitalisme en nationale imagoverbetering (sportswashing) dienen, raakt de oorspronkelijke emotie en aantrekkingskracht verloren.
Kortom: de commerciële uitvergroting rond het WK kan op korte termijn middelen en spektakel brengen, maar het risico is dat voetbal steeds meer een zielloos, marktgestuurd product wordt in plaats van een ontsnapping of gemeenschappelijke beleving — en dat Fifa’s morele selectiviteit het vertrouwen in de organisatie ondermijnt.