"Alles in het dorp is veranderd"

In dit artikel:

De aankondiging van een procesopvanglocatie voor asielzoekers in een leegstaand politiebureau heeft het Brabantse dorp Engelen diep verdeeld. Het college van burgemeester en wethouders zou al sinds oktober 2024 aan de plannen hebben gewerkt, maar veel inwoners zeggen pas via briefjes aan bomen en later een gemeentelijke brief van de komst te hebben gehoord. Daardoor is bij een deel van de circa 5.600 inwoners het gevoel ontstaan dat de plannen bewust laat en mogelijk pas na de gemeenteraadsverkiezingen bekend zijn gemaakt. De gemeente heeft dit niet rechtstreeks kunnen toelichten in het artikel.

Na de bekendmaking volgden protesten, informatiebijeenkomsten en een vrouwenmars. Rond het voormalige politiebureau hangen protestborden, waarop voor- en tegenstanders elkaars teksten hebben overschilderd. In het dorp bestaan inmiddels aparte groepsapps voor beide kampen. Volgens geïnterviewde bewoners is de tegenstand groter dan de steun, maar zouden veel mensen zich niet durven uitspreken. De gesprekken in de supermarkt en op straat zijn volgens hen veranderd in vragen over iemands standpunt.

De bezwaren richten zich vooral op de locatie en de verwachte doelgroep. Het gebouw ligt aan een belangrijke toegangsweg naar ’s-Hertogenbosch, nabij scholen, sportvelden en het Engelenmeer. Bewoners maken zich zorgen over de verkeersveiligheid, de donkere omgeving en de nabijheid van zwem- en recreatievoorzieningen. Ook vrezen zij dat de locatie minder geschikt is voor de veiligheid van de op te vangen jongeren zelf. De opvang zou ongeveer vijftig jongeren tegelijk huisvesten, die er zes tot acht weken verblijven voordat zij doorstromen. Omdat de locatie volgens bewoners vijftien jaar open zou blijven, verwachten zij dat in totaal duizenden jongeren zullen worden opgevangen.

De geïnterviewden benadrukken dat hun bezwaren volgens hen niet tegen buitenlanders of vluchtelingen in het algemeen zijn gericht, maar tegen de manier waarop het besluit is genomen, de locatie en de samenstelling van de groep. Zij zeggen te vrezen voor jongeren met onbekende achtergronden en mogelijke trauma’s. Een deel van die zorgen is gebaseerd op informatie die bewoners naar eigen zeggen hebben gehoord over de IND en eerdere opvanglocaties; het artikel onderbouwt die beweringen niet onafhankelijk.

Ook de reactie op de protesten heeft de tegenstelling versterkt. Volgens landelijke politici en media zouden in Engelen intimidatie, vandalisme en extreemrechtse uitingen hebben plaatsgevonden. Premier Rob Jetten veroordeelde op 29 juli het intimideren van mensen die zich inzetten voor vluchtelingen. Bewoners die aan het woord komen, voelen zich daardoor ten onrechte als racistisch, fascistisch of gewelddadig weggezet. Zij zeggen dat de meeste acties vreedzaam waren en betwijfelen wie verantwoordelijk was voor bekladde woningen. De politie-inzet met onder meer mobiele eenheden en honden ervaren zij als buitenproportioneel. De krant sprak de bewoners onder gefingeerde namen, omdat zij bang zijn voor negatieve beeldvorming. Volgens hen laat de media-aandacht vooral incidenten zien en onvoldoende de vreedzame protesten. De komst van het azc heeft daarmee niet alleen een debat over opvang veroorzaakt, maar ook de sociale samenhang in Engelen aangetast.