AI helpt strandfossielen herkennen

In dit artikel:

Onderzoekers van Naturalis Biodiversity Center en partners hebben kunstmatige intelligentie ontwikkeld die fossielen van Nederlandse stranden en uit de Noordzee kan herkennen. Vooral bij de Zandmotor en de Maasvlakte vinden amateurzoekers veel fossielen en archeologische objecten. Zij plaatsen foto’s daarvan onder meer op Oervondstchecker.nl, maar het beoordelen van duizenden vondsten kost deskundigen veel tijd.

De onderzoekers trainden convolutional neural networks met ruim 46.000 gestandaardiseerde foto’s uit museum- en privécollecties en 74.000 praktijkfoto’s van burgerwetenschappers. Vervolgens vergeleken ze de prestaties van de modellen met die van tien menselijke experts. Op scherpe, professionele museumfoto’s bleek de AI soms nauwkeuriger dan de experts. Foto’s uit de praktijk, bijvoorbeeld met onscherpte, schaduwen of een onrustige achtergrond, waren voor de systemen aanzienlijk moeilijker.

Het onderzoek liet ook zien dat experts het geregeld oneens zijn over de soort waartoe een fossiel behoort. Daardoor bevatten de trainingsgegevens soms onzekerheden. Volgens fossielenexpert Isaak Eijkelboom zijn zowel de kwaliteit van de foto’s als die van de identificaties bepalend voor betrouwbare AI.

De onderzoekers verwachten niet dat de technologie specialisten vervangt. Ze zien vooral een samenwerking waarin AI alledaagse vondsten snel selecteert, zodat experts meer tijd hebben voor zeldzame of ingewikkelde exemplaren. De modellen zijn openbaar beschikbaar. Eijkelboom publiceerde deze maand over het onderzoek in PeerJ Computer Science en wil de technologie later ook inzetten voor archeologische vondsten.