Afschaffen van de 'pretbox' levert miljarden extra aan belasting op

In dit artikel:

Box 2 van de inkomstenbelasting belast winstuitkeringen aan directeuren-grootaandeelhouders (DGA’s) met een aanmerkelijk belang van meer dan 5 procent. Volgens de auteur worden winsten echter vaak in de BV gehouden, omdat beleggen daar fiscaal aantrekkelijker kan zijn dan uitkeren en vervolgens belasting betalen in box 2 of box 3. DGA’s kunnen hun opgepotte vermogen bovendien deels benutten als onderpand voor privéleningen. Hun schuld aan de eigen BV bedraagt volgens het CBS ruim 60 miljard euro, terwijl het totale aanmerkelijkbelangvermogen ongeveer 600 miljard euro is; circa driekwart daarvan bevindt zich bij de rijkste 1 procent huishoudens.

De auteur stelt dat Nederland door fiscale voordelen op vermogen per saldo nauwelijks belastingopbrengsten uit vermogen overhoudt, terwijl de overheid voor grote uitgaven staat, onder meer aan defensie, zorg, infrastructuur en de energietransitie. Een kabinetsvoorstel om het hoogste box 2-tarief te verlagen van 31 naar 29,2 procent en het lenen van de BV voor privédoeleinden verder te beperken, zou volgens hem waarschijnlijk onvoldoende effect hebben. Beleggen in de BV blijft door het lage vennootschapsbelastingtarief aantrekkelijk.

Als oplossing pleit de auteur ervoor om beleggingen in BV’s geleidelijk naar box 3 over te hevelen en alle beleggingen daar uniform te belasten. Winstreserves zouden alleen nodig moeten zijn voor normale bedrijfsinvesteringen. Bij een veronderstelde beleggingscomponent van minstens 300 miljard euro kan deze uitfasering in vijf jaar volgens de berekening jaarlijks ongeveer 18 miljard euro extra belasting opleveren. Daarmee zou niet alleen de schatkist worden versterkt, maar ook belastingarbitrage worden beperkt en de BV weer primair voor ondernemerschap worden gebruikt.