Veteranen Afghanistan zijn woest en eisen excuses van Trump na schoffering: 'Leugenachtig, beledigend en kwetsend'
In dit artikel:
Advocaat Michael Ruperti heeft namens tientallen Nederlandse militairen, veteranen en nabestaanden een aangetekende brief gestuurd naar de Amerikaanse ambassadeur en eist dat president Trump zijn opmerkingen over Europese troepen in Afghanistan intrekt. Ruperti noemt Trumps uitspraken “leugenachtig, beledigend en kwetsend” en stelt de president aansprakelijk voor belediging, reputatieschade en het opzettelijk toebrengen van emotionele schade; als de woorden niet worden teruggenomen, wil hij juridische stappen en een schadeclaim overwegen.
De aanleiding zijn uitspraken van Trump eerder deze week dat Amerikanen aan het front vochten in Afghanistan terwijl andere NAVO-landen de frontlinie vermeed. Ruperti wijst erop dat tussen 2002 en 2021 ongeveer 30.000 Nederlandse militairen naar Afghanistan zijn uitgezonden; tijdens die missie vielen 25 Nederlandse doden, raakten tientallen zwaargewond en liepen honderden veteranen blijvend fysiek of psychisch letsel op. Volgens hem zijn Trumps opmerkingen pijnlijk en schadelijk voor de getroffen militairen en hun families.
De reacties in Nederland waren fel. Commandant der Strijdkrachten Onno Eichelsheim benadrukte op sociale media dat de inzet van Nederlandse militairen erkenning verdient en niet achteraf gebagatelliseerd mag worden. Oud-commandant landmacht Mart de Kruif noemde Trumps woorden respectloos en zei dat de uitspraken pijnlijk zijn voor nabestaanden. Veel Afghanistanveteranen eisen expliciet excuses.
De Amerikaanse ambassadeur in Nederland, Joseph Popolo, schreef dat er geen aanwijzing is dat Trump specifiek op Nederlandse troepen doelde en prees de Nederlandse inzet en offers. Ruperti is daarmee niet tevreden: hij wil de rectificatie rechtstreeks van Trump zelf horen.
De zaak speelt tegen de achtergrond van de complexe verdeling van taken in Afghanistan. Nederland trad in 2002 toe tot ISAF, dat vooral stabilisatie- en opbouwtaken had, terwijl Operation Enduring Freedom directer offensief van aard was en door sommige Europese landen slechts beperkt of oogluikend werd ondersteund. Parlementaire beperkingen op gevechtsmandaten maakten dat sommige landen wilden deelnemen maar niet altijd konden. Toch namen Nederlandse speciale eenheden wel deel aan Enduring Freedom. De campagne eiste internationale slachtoffers; per miljoen inwoners lagen de verliezen in landen als Denemarken, de VS en het VK hoger dan in Nederland (Nederland circa 1,5 doden per miljoen).
Of een brief en dreiging met juridische stappen effect zullen hebben op een voormalige of zittende Amerikaanse president is onduidelijk. Voor nu heeft Ruperti de toon gezet namens zijn cliënten en vraagt hij publiek herstel van de beschuldigingen die volgens hem de eer en het lijden van Nederlandse veteranen ontkennen.