AEX sluit op record, maar die koerswinst telt pas mee voor box 3 over 2027: bij €100.000 belegd mogelijk €460 tot €570 extra

In dit artikel:

De AEX sloot op vrijdag 16 oktober 2026 op een nieuw record van 1.142,88 punten, een stijging van 0,9 procent die dag. Sinds eind 2025 is de index ruim 20 procent gestegen, exclusief dividend. Die koerswinst heeft geen gevolgen voor de box 3-belasting over 2026: daarvoor geldt de waarde van het vermogen op 1 januari 2026. Voor beleggingen wordt daarbij een fictief rendement van 6 procent gebruikt, tegen 36 procent belasting, met een heffingsvrij vermogen van €59.357 per persoon.

De waarde op 1 januari 2027 bepaalt de belasting over dat jaar. Volgens het Belastingplan zou het heffingsvrije vermogen dan €60.098 bedragen en het forfait voor overige bezittingen, waaronder aandelen, uitkomen op 6,37 procent. Een kabinetsvoorstel, de zogenoemde novelle, wil het vrijgestelde bedrag echter verlagen naar €30.846 per persoon en het forfait verhogen naar 7,87 procent. De extra opbrengst moet de overgang naar een vermogenswinstbelasting vanaf 2028 financieren. Die belasting zou waardestijgingen, zoals koerswinsten op aandelen, pas bij verkoop belasten.

De novelle is nog geen wet. Het kabinet wil het voorstel aanpassen om kleine spaarders te ontzien en streeft ernaar het uiterlijk 2 november 2026 bij de Tweede Kamer in te dienen. De bedragen voor 2027 staan pas vast nadat beide Kamers hebben ingestemd. De Eerste Kamer wacht de behandeling door de Tweede Kamer af.

Een rekenvoorbeeld laat het effect zien. Wie op 1 januari 2026 €100.000 in een AEX-fonds had, betaalt over 2026 ongeveer €878 box 3-belasting. Als de AEX op 1 januari 2027 nog op hetzelfde niveau staat, is die belegging zonder dividend circa €120.140 waard. De belasting over 2027 komt dan uit op ongeveer €1.377 zonder de novelle en €2.530 volgens de huidige versie ervan. Bij een vermogen van €100.000 zou dat respectievelijk €915 en €1.959 zijn. De koerswinst kan daardoor circa €460 tot €570 extra belasting opleveren.

Wie vóór 1 januari beleggingen verkoopt en het geld op een bankrekening zet, valt in principe onder het lagere forfait voor banktegoeden. Een tijdelijke omzetting rond de peildatum voorkomt de heffing echter niet als daarna opnieuw wordt belegd. Vermogen dat naar box 1 gaat, bijvoorbeeld voor extra aflossing op de eigen woning, telt niet mee in box 3. De uiteindelijke belasting hangt af van de koersen op 1 januari 2027 en van de wetgeving die dan geldt.