Acantus voorziet grote problemen in 'meervleermuishoofdstad' Appingedam en andere plaatsen: 'Groot rood kruis door plannen'
In dit artikel:
Woningcorporatie Acantus ziet renovatie-, verduurzamings- en sloopplannen ernstig belemmerd door de zeldzame meervleermuis. Omdat deze soort onder strikte beschermingsregels valt en naar schatting een derde van de Europese populatie tijdens de kraamperiode in Nederland verblijft, kan de aanwezigheid ervan projecten tijdelijk of langdurig stilleggen — in een recent geval in Appingedam betekent dat dat de sloop van een flat en de bouw van zeven nieuwe woningen voorlopig niet doorgaan (een vertraging van naar schatting zes tot tien jaar).
Acantus-managers René Dalmolen en Henk Fissering zijn door het aangepaste vleermuisprotocol, dat ruim een jaar geleden scherper is gesteld voor de meervleermuis, gedwongen extra onderzoek en ingrijpende aanpassingen te doen. Bij vondst van vleermuizen moeten panden ‘natuurvrij’ gemaakt worden (bijvoorbeeld met exclusion flaps) en er moet vervangende verblijfruimte in de directe omgeving beschikbaar zijn. Tot die vervangende maatregelen werken, geldt een instandhoudingsplicht: omstandigheden voor het dier moeten gelijk blijven. In Appingedam hield de corporatie het complex zelfs verwarmd, ondanks dat de laatste bewoner al meer dan een jaar weg was.
De meervleermuis is gevoeliger dan andere soorten, aldus Acantus: zodra die soort voorkomt “gaat overal meteen een dik rood kruis door” en is er vaak bijna niets mogelijk; maatregelen die wel zijn toegestaan kunnen jaren duren voordat ze effect hebben. Dalmolen en Fissering signaleren financiële en operationele druk: voorzieningen moesten heringevoerd worden, er gaat veel geld naar ecologische maatregelen en dat gaat ten koste van investeringen in woonruimte. “Meervleermuizen zijn veeleisende huurders,” zegt Fissering.
Acantus vreest dat Appingedam — door de waterrijke omgeving door kenners soms als meervleermuishoofdstad bestempeld — niet het enige knelpunt is: meldingen zijn er ook rond woningen in Westerwolde en potentieel problematisch zijn de grootschalige sloop- en herbouwopgaven in wijken zoals de Zandplatenbuurt in Delfzijl. De corporatie zoekt samenwerking met provincie Groningen en andere partijen om oplossingen te vinden die zowel de soort als huurders recht doen; het verhaal moet volgens hen als een noodkreet worden begrepen.
Klarissa Nienhuys van de Vleermuizenwerkgroep Groningen begrijpt de frustratie van Acantus, maar benadrukt dat de regels nageleefd moeten worden en dat tijdig onderzoek vaak problemen kan voorkomen: “Ik snap dat ze het pokkedieren vinden.” Acantus experimenteert ook met maatregelen zoals verwarmde kastjes met microklimaat om de dieren sneller te verplaatsen en projecten voortgang te geven, maar het blijft een complexe afweging tussen ecologie, kosten en woonopgave.