Aan de slag: zó kan het nieuwe kabinet Jetten voor veilig AI-gebruik zorgen [6-puntenplan]

maandag, 2 februari 2026 (14:43) - Frankwatching

In dit artikel:

Een zespuntenplan voor kabinet Jetten om AI eerlijk, veilig en breed nuttig te maken. De schrijver signaleert dat AI zowel kansen (onderwijs, zorg, landbouw) als risico’s (maatschappelijke tweedeling, bedreiging van welzijn en democratie) brengt. Wie toegang, kennis en lef heeft, profiteert; wie dat niet heeft, loopt achter. Vanuit die zorg presenteert de auteur concrete maatregelen voor het nieuwe kabinet.

1) Duidelijke kaders: stel uitlegbare regels in lijn met de EU-AI-Act, met praktische, sectorspecifieke toepassing. Maak onderscheid tussen snel toepasbare, laag-risico voorschriften (bijv. content-genererende chatbots) en strenger toezicht op hoog-risico systemen (zoals beoordeling van persoonlijke gegevens). Geef mkb’ers een eenvoudige checklist en anticipeer op transparantie-eisen die vanaf augustus 2026 gelden.

2) Investeren in vaardigheden: maak digitale geletterdheid — inclusief AI-basiskennis, ethiek en contextbewustzijn — tot een standaardvaardigheid van klaslokaal tot bestuurskamer. Ontwikkel toegankelijke, praktische opleidingsprogramma’s zodat iedereen veilig en kritisch met AI kan werken.

3) Publiek-private samenwerking: laat overheid, kennisinstellingen, uitgevers, omroepen en bedrijfsleven samenwerken via praktijklabs en proeftuinen, vooral gericht op onderwijs, zorg en dienstverlening. Zo ontstaan concrete toepassingen met maatschappelijke meerwaarde.

4) Geef het goede voorbeeld: de overheid moet niet alleen regels maken maar ook zelf verantwoord AI inzetten in dienstverlening, communicatie en beleidsvoering, en daarmee als launching customer optreden. Transparantie over gebruik en doelen is daarbij essentieel.

5) Bescherm publieke waarden: veranker menselijke waardigheid en maatschappelijke normen expliciet in beleidskaders. Kies niet voor verstikkende regelgeving, maar voor ruimte om te experimenteren binnen zorgvuldige grenzen die publieke belangen veiligstellen.

6) Bouw publiek draagvlak: voer eerlijke communicatie, erken zorgen en investeer in vertrouwen, zodat de samenleving mee kan in de transitie.

De oproep aan kabinet Jetten is helder: zie AI als kans en leid de implementatie. Alleen met heldere regels, brede scholing, samenwerking, actieve bescherming van publieke waarden en voorbeeldgedrag kan AI iedereen vooruithelpen. De auteur merkt ook persoonlijk op dat hij mensen die hem om werk vragen nu niet kan plaatsen, maar wel wil helpen bij omscholing en samenwerking met organisaties die AI-integratie serieus willen aanpakken.