6.500 agenten en een groter budget dan het Belgische leger: dit is de controversiële immigratiedienst ICE
In dit artikel:
De VRT NWS-documentaire Opgejaagd Amerika belicht hoe de federale immigratiedienst ICE (U.S. Immigration and Customs Enforcement) steeds nadrukkelijker optreedt tegen mensen zonder geldige papieren, terwijl president Donald Trump extra middelen, agenten en bevoegdheden inzet om arrestaties op te voeren. In de film komen gewone Amerikanen aan het woord die slachtoffer werden van invallen en aanhoudingen: onder meer Andrea Velez (een Amerikaanse staatsburger die kort vastzat en later niet vervolgd werd), student-activist Mohsen Mahdawi (opgepakt tijdens zijn naturalization-interview) en de 20-jarige Somali-Amerikaanse Mushabir (tijdelijk aangehouden in Minneapolis naar aanleiding van zijn uiterlijk).
ICE ontstond na 9/11 toen president George W. Bush met de Homeland Security Act van 2002 het ministerie van Binnenlandse Veiligheid oprichtte en daaronder ook ICE plaatste. De dienst profileert zich officieel als handhaver van personen die een bedreiging vormen voor nationale of openbare veiligheid, maar is van meet af aan omstreden omdat ook werkende, belastingbetalende en familievormende migranten getroffen worden. ICE telt volgens eigen opgave ongeveer 20.000 medewerkers, waarvan zo'n 6.500 veldagenten.
Handhaving en omvang wisselen sterk met de politieke leiding. Onder president Barack Obama werden veel mensen uitgezet (in totaal naar schatting miljoenen; in 2015 had 91% van de gedeporteerden een strafblad), wat hem de bijnaam "deporter-in-chief" opleverde. Trump zette de lijn verder en beloofde het "grootste deportatieprogramma ooit": meer deportatievluchten, arrestaties in alle staten met extra federale hulp, en verruiming van bevoegdheden om ook op "gevoelige plaatsen" zoals scholen en ziekenhuizen te arresteren. De regering wil het aantal agenten naar 10.000 uitbreiden (met versoepelde leeftijds- en trainingsvoorwaarden) en verhoogde het budget fors — van 9,9 miljard naar 29,9 miljard dollar volgens het artikel — terwijl er miljoenen worden vrijgemaakt om detentiecapaciteit uit te breiden tot circa 100.000 bedden.
Die versterking leidt tot controverse en protesten (slogans als "Melt ICE" en "Abolish ICE"), interne frustratie over het niet halen van arrestatiedoelen, en zorgen over mensenrechten: in één maand overleden 20 gedetineerden, het hoogste aantal sinds 2004. Critici waarschuwen voor etnisch profileren, het ontwrichten van gezinnen en misbruik van macht; voorstanders wijzen op nationale veiligheid en handhaving van de wet. Trump zelf blijft hard optreden en dringt aan op versnelde uitzettingen en strengere controles.