Amerikaanse tarieven van president Donald Trump hebben Canadees premier Mark Carney nieuwe politieke ruimte gegeven om een ambitieus industrieel plan voor energie en infrastructuur door te voeren.
Carney, voormalig centralebankier die vorig jaar de Liberale Partij overnam van Justin Trudeau, heeft snel stappen gezet om investeringsdrempels weg te nemen. Zijn regering heeft diverse regels uit de vorige periode teruggedraaid en sterkere federale bevoegdheden ingevoerd om grote energie- en infrastructuurprojecten te versnellen.
Een nieuwe oliepijpleiding naar de westkust is het duidelijkste voorbeeld. Vorige week kreeg het project de status van nationaal belang, wat in feite neerkomt op een voorlopige goedkeuring onder voorwaarden. De regering werkt ook aan bredere wetgeving voor de grootste aanpassing van het Canadese projectgoedkeuringssysteem in een generatie.
Carney begint deze fase met hogere goedkeuringscijfers en peilingen die brede steun tonen voor snellere projecttermijnen. Bedrijfsleiders die eerder twijfelden aan zijn retoriek over Canada als energiegrootmacht, steunen nu de pro-investeringskoers.
De regering organiseerde de afgelopen weken haar eerste nationale investeringstop, presenteerde een nieuwe fiscale prikkel voor kapitaaluitgaven en diende wetgeving in om goedkeuringen te stroomlijnen en arbeidsgeschillen makkelijker op te lossen.
Ik noemde het twaalf dagen kerst voor de olie- en gassector.
Tegenstanders stellen dat de nieuwe maatregelen milieubescherming kunnen verzwakken en de verhoudingen met inheemse gemeenschappen onder druk zetten. Ze vrezen ook dat te veel beslissingsmacht bij de zittende regering komt te liggen.
Het is een fundamentele verandering in de manier waarop de federale overheid omgaat met de beoordeling en goedkeuring van grote projecten. En over het algemeen zijn het vooral significante stappen terug op meerdere fronten vanuit milieubeschermingsoogpunt.
De wet, bekend als Bill C-39 of de Building Canada Strong Act, verkort de federale beslistermijnen tot één jaar voor alle projecten. Hij verplicht gelijktijdige in plaats van opeenvolgende beoordelingen door verschillende departementen en bouwt voort op eerdere versnelde wetgeving van vorig jaar.
De wet geeft het kabinet bovendien de mogelijkheid om projecten in aangewezen regio’s van nationaal belang vooraf goed te keuren na een eerste beoordeling van toegestane activiteiten en vereiste mitigerende maatregelen. Ministers krijgen extra flexibiliteit, waaronder de bevoegdheid om werkzaamheden toe te staan vóór de definitieve goedkeuring en om bepaalde milieueisen te wijzigen of op te schorten.
Voor pijpleidingen langer dan 300 kilometer moet de Canada Energy Regulator binnen zes maanden een rapport aan het kabinet uitbrengen. Het kabinet kan het project dan alvast autoriseren terwijl de toezichthouder verder werkt aan de voorwaarden.
Ik denk gewoon niet dat je een effectieve beoordeling van een voorstel binnen zes maanden kunt uitvoeren.
Een recente peiling van Abacus Data en Vantage toonde dat twee derde van de Canadezen snellere oplevering van grote projecten wil, al daalt de steun wanneer milieubeoordelingen worden ingekort of projecten doorgaan zonder instemming van inheemse gemeenschappen.
Carney presenteert de hervormingen als noodzakelijk om de handel te diversifiëren en minder afhankelijk te worden van de Verenigde Staten, die vorig jaar 85 procent van de Canadese energie-export ontvingen. Hij stelt dat de veranderingen Canada’s vermogen om te bouwen herstellen in een tijd waarin de soevereiniteit onder druk staat.
Decennium na decennium, jaar na jaar, bouwden we minder. We voegden steeds meer beperkingen toe. We zagen dat probleem op een moment van groot risico voor ons land, toen onze soevereiniteit werd bedreigd en dat in zekere mate nog steeds is.
Analisten schrijven de beleidswijziging deels toe aan de Amerikaanse handelsspanningen die kwetsbaarheden blootlegden en deels aan stijgende grondstofprijzen door de wereldwijde energievraag. Die combinatie maakt grondstoffenontwikkeling opnieuw politiek en economisch aantrekkelijk.