Openingszin van Goodfellas zet de toon voor een meesterwerk in gangsterfilms

Martin Scorsese's klassieker uit 1990 gebruikt dertien woorden om de verleidelijke aantrekkingskracht en de onvermijdelijke prijs van de georganiseerde misdaad te onthullen.

Martin Scorsese heeft het beeld van het criminele onderwereld bij het publiek al lang gevormd met films die rauwe energie combineren met scherpe inzichten. Zijn meesterwerk uit 1990, Goodfellas, springt eruit door de intense weergave van het maffialeven, met de opkomst en ondergang van maffia-associate Henry Hill. Het verhaal beslaat tientallen jaren in New York en draait om de gevaarlijke aantrekkingskracht die gewone mensen naar een wereld van macht en gevaar lokt.

Een enkele zin lanceert een onvergetelijk verhaal

De film opent op een donkere snelweg waar Hill en zijn handlangers een zwaargewonde man in de kofferbak aantreffen. Het geweld barst meteen los. Als de kofferbak dichtslaat, spreekt Ray Liotta de inmiddels beroemde woorden die het hele verhaal definiëren: "As far back as I can remember, I always wanted to be a gangster." Met die dertien woorden schetst Scorsese de centrale spanning tussen romantische fantasie en brute werkelijkheid.

De zin komt direct na een schokkende gewelddaad en springt meteen terug naar Hills jeugd. Zo wordt duidelijk waarom een jonge man maffiosi bewondert die lijken te genieten van geld, respect en vrijheid van alledaagse regels. De voice-over zet de kernboodschap van de film neer: de gangsterlevensstijl belooft rijkdom, maar levert vernietiging op.

Hoe de opening het tragische pad van Henry Hill definieert

Hills verhaal omvat nauwe banden met Robert De Niro als Jimmy Conway en Joe Pesci als Tommy DeVito. Hun wereld biedt opwinding en status, maar keert zich al snel tegen haar eigen leden. Uiteindelijk heeft Hill alles verloren en belandt hij in het getuigenbeschermingsprogramma, het ultieme verraad in maffiaogen. Zijn laatste voice-over toont geen spijt over de aangerichte schade. In plaats daarvan rouwt hij om het verlies van luxe en klaagt hij over gewoon eten en een rustig leven.

Today everything is different; there's no action... have to wait around like everyone else. Can't even get decent food... I'm an average nobody... get to live the rest of my life like a schnook.

— Henry Hill, Goodfellas, Final narration in the film

Goodfellas onderscheidt zich van andere misdaadepos

In tegenstelling tot meer operatische benaderingen van de georganiseerde misdaad toont Scorsese de alledaagse wreedheid en het eigenbelang die de personages drijven. De openingssequentie verwerpt elk idee van eer of gerechtigheid. Gangsters worden neergezet als mannen die persoonlijke winst nastreven tegen elke prijs. Meer dan drie decennia later blijft de combinatie van die beroemde zin, het plotselinge geweld en Tony Bennetts "Rags to Riches" een van de meest effectieve filmopeningen in de moderne cinema.

De blijvende kracht van Goodfellas komt voort uit de manier waarop het de droom van Henry Hill gebruikt om de mythe van het gangsterleven te ontmaskeren. De kijker ziet zowel de glamour waar hij naar verlangt als de horror die het werkelijk voortbrengt. Die openingsverklaring blijft resoneren omdat ze zowel de verleiding als de waarschuwing in het hart van het verhaal vangt.

Tags bij dit artikel