De markten voor staatsobligaties nemen wereldwijd steeds meer een deel van de last voor centrale banken op zich door de leenkosten zelfstandig op te drijven. Deze verschuiving kan het aantal benchmarkrenteverhogingen dat beleidsmakers uiteindelijk nodig hebben om de inflatie weer onder controle te krijgen beperken.
Rendementen zijn na weken van verkoopdruk sterk gestegen naar meerjarige hoogtepunten. De beweging heeft de financiële voorwaarden aangescherpt zonder extra stappen van monetaire autoriteiten. Handelaren hebben hun verwachtingen voor verdere renteverhogingen teruggeschroefd, waarbij het totale bedrag dat in swaps over acht grote economieën is ingeprijsd sinds half september met bijna 200 basispunten is gedaald, blijkt uit gegevens van Bloomberg.
De malaise op de obligatiemarkt vertoont weinig tekenen van afname. Beleggers eisen hogere compensatie te midden van zorgen over overheidsuitgaven in de Verenigde Staten, Japan en Frankrijk. Tegelijkertijd slorpt substantiële schuldemissie gekoppeld aan kunstmatige-intelligentieprojecten beschikbaar kapitaal op.
Hogere leenkosten sijpelen al door naar hypotheken en lager gewaardeerde bedrijfsobligaties. Deze dynamiek levert een deel van de economische rem op die centrale banken anders via hogere beleidsrentes zouden nastreven.
Des te meer verkrapping de markten inprijzen, des te strakker de financiële voorwaarden worden. En des te strakker de financiële voorwaarden worden, des te minder verkrapping centrale banken uiteindelijk hoeven – of kunnen – doorvoeren.
Handelaren prijzen nu in totaal 539 basispunten aan renteverhogingen in over de acht gevolgde economieën, tegen 717 basispunten in september toen de verwachtingen hun hoogste niveau sinds 2022 bereikten. De grootste reducties hebben plaatsgevonden in Australië, gevolgd door het eurogebied waar de fiscale vooruitzichten van Frankrijk zorgen hebben gewekt, vervolgens Zuid-Korea en Canada.
Het gemiddelde rendement op wereldwijde staatsobligaties is boven de 4 procent uitgekomen, het hoogste niveau sinds 2000. Hoewel hogere rendementen een deel van het werk kunnen verrichten dat centrale banken nastreven, kan een te grote focus op groeiondersteuning beleggers ertoe brengen de inflatiebestrijdingsbereidheid van beleidsmakers in twijfel te trekken en hogere premies te eisen op langerlopende schuld.
Centrale banken zullen uiteindelijk de groeimandate moeten afwegen tegen het inflatierisico op korte termijn. Wij denken dat de meeste rentemarkten nu het risico op verdere verhogingen te hoog inprijzen, gezien de toenemende neerwaartse risico’s voor de groei door de gevolgen van de oorlog.
Voor beleggers in vastrentende waarden kunnen de hogere rendementen de aantrekkelijkheid van obligaties vergroten. Hoogwaardige schuld blijft een van de sterkste hedges tegen zowel inflatie als tragere groei, volgens marktpartijen die opmerken dat de recente rendementsstijging het risico-rendementsprofiel heeft verbeterd.
Onze visie is dat dit, althans vanuit energiezicht, niet eeuwig zal duren. De energiesituatie zal verbeteren en de inflatie daalt. En vanuit dat perspectief denk ik niet dat we in een volledige verhogingscyclus zitten.
Strategen van Barclays Plc constateerden dat markten al enige druk op de Federal Reserve hebben verlicht. Extra verkrapping heeft plaatsgevonden onafhankelijk van verwachtingen voor verdere stappen van de Fed, wat de urgentie voor extra renteverhogingen kan verminderen terwijl de algemene bias richting verkrapping blijft bestaan.
Niet alle analisten zijn het erover eens dat de verwachtingen voldoende zijn bijgesteld. Sommigen betogen dat markten het risico op extra verhogingen nog onderschatten omdat het aanhoudende conflict de inflatiedruk via hoge olieprijzen in stand houdt. Ruwe olie blijft boven de 100 dollar per vat terwijl handelaren de aanvallen van Iran op tankers in de Straat van Hormuz beoordelen naast opmerkingen van president Donald Trump dat de VS Teheran niet zou aanvallen voor de tussentijdse verkiezingen van november.
De reële activiteit heeft herhaalde periodes van onzekerheid en strakkere financiële voorwaarden beter dan verwacht opgevangen, wat de verwachtingen versterkt dat de evenwichtsrente hoger ligt dan eerder gedacht.
Zelfs als groeizorgen prominenter worden en centrale banken pauzeren, kunnen fiscale zorgen een daling van de langetermijnrendementen beperken. Minister van Financiën Scott Bessent heeft geprobeerd beleggers gerust te stellen dat sterkere groei in combinatie met uitgavenbeperking de Amerikaanse leentraject snel zal verbeteren. In Japan heeft premier Sanae Takaichi aangegeven dat haar regering bereid is om uitgaven- en inkomstenplannen te herzien als obligatierendementen onverwacht bewegen.
Rendementen op de Amerikaanse 10-jaars staatsobligatie zijn sinds het begin van de tweede helft met meer dan 70 basispunten gestegen. Vergelijkbare rendementen in Japan zijn met 31 basispunten gestegen, terwijl Duitse en Franse rendementen respectievelijk 61 en 121 basispunten hoger liggen.
Voorlopig blijven beleidsmakers signaleren dat ze bereid zijn tot actie. Ambtenaren van de Federal Reserve stemden vorige maand unaniem voor een verhoging van de benchmarkrente voor het eerst sinds juli 2023, hoewel sommigen mogelijke flexibiliteit hebben gesignaleerd. De centrale bank van India heeft eveneens een meer havikachtige houding aangenomen, met de eerste renteverhoging in bijna vier jaar en aanwijzingen voor verdere verkrapping.
Deze ontwikkelingen zullen prominent aan bod komen tijdens de jaarvergadering van het Internationaal Monetair Fonds in Bangkok die maandag begint, waar wereldwijde beleidsmakers zich zullen richten op groei, inflatie, rentetarieven en overheidsschuld. De komende Amerikaanse consumentenprijsindex voor september zal extra aanwijzingen geven over het waarschijnlijke pad van de Fed.