Nolans odyssee-verfilming completeert zijn oorlogstrilogie naast dunkirk en oppenheimer

De regisseur maakt van homers epos een meditatie over schaamte, schuld en de zinloosheid van heldenmoed op het slagveld.

Christopher nolans aankomende filmversie van de odyssee lijkt een losse thematische trilogie af te ronden met zijn eerdere werken dunkirk en oppenheimer. Het project laat de regisseur zijn evoluerende perspectief op oorlogvoering onderzoeken over drie verschillende verhalen.

Dunkirk en oppenheimer tonen contrasterende visies op conflict

Dunkirk viert de evacuatie uit de tweede wereldoorlog als een daad van collectieve moed en behandelt de strijd als een toneel voor heldendom en technisch spektakel. Daarentegen volgt oppenheimer de creatie van de atoombom en de onmiddellijke morele afrekening die volgt op het gebruik ervan. De eerste helft van die film richt zich op het technische wapenfeit, terwijl de tweede helft de catastrofale menselijke tol van het wapen onder ogen ziet.

De odyssee fungeert als de verbindende schakel

Nolans odyssee begint met de vertrouwde glorie van de overwinning in de trojaanse oorlog, maar verschuift vervolgens naar de gruwelen die die overwinningen verhullen. Tegen het einde beleeft odysseus flashbacks die het trojaanse paard herschikken tot zijn persoonlijke equivalent van de atoombom. Wat ooit een slimme strategie leek, wordt een instrument van massale dood, inclusief de slachting van burgers.

Kernverhaalelementen blijven dicht bij homer

Veel van het oorspronkelijke gedicht blijft intact. Na de trojaanse oorlog worstelt odysseus (gespeeld door matt damon) om terug te keren naar zijn vrouw penelope (anne hathaway) in ithaka. Hij krijgt te maken met de cycloop, de laestrygonen, de tovenares circe (samantha morton), het dodenrijk en jarenlang vastzitten bij calypso (charlize theron). Thuis bedreigen vrijers onder leiding van een figuur gespeeld door robert pattinson zijn troon.

Nolan voegt lagen van schaamte en morele afrekening toe

Door de hele film worstelt odysseus met schuld over de oorlog. Circe verandert zijn mannen in varkens en merkt op dat ze hen terugbrengt tot hun ware, gewelddadige natuur. In de onderwereld beschuldigt het personage sinon (elliot page) hem ervan de doden niet te eren en gevallen soldaten slechts te zien als instrumenten voor verder doden. agamemnon (benny safdie) belichaamt de rauwe drang om oorlog te voeren.

Het einde wijst een triomfantelijke thuiskomst af

De slachting van de vrijers speelt als een actiescène, maar voelt hol en betreurenswaardig. Odysseus vertelt penelope dat zowel zijn afwezigheid als de oorlog zelf niets waardevols hebben opgeleverd. De film eindigt op een sombere toon die suggereert dat alleen de mythen van de overwinning zullen voortleven en laat het publiek achter met een veel donkerder portret dan traditioneel op scholen wordt onderwezen.