Recente beelden die door NASA en de United States Geological Survey zijn vrijgegeven, maken een nauwkeurige analyse mogelijk van een van de meest gewelddadige natuurverschijnselen die Alaska de afgelopen tijd heeft meegemaakt. Een enorme tsunami, veroorzaakt door een aardverschuiving in het Tracy Arm-fjord, veranderde het landschap ingrijpend door uitgestrekte bosgebieden te vernietigen en de gletsjerstructuur binnen enkele uren te wijzigen.

De aardverschuiving die de reuzengolf veroorzaakte

Het incident vond plaats op 10 augustus 2025, toen de snelle terugtrekking van de South Sawyer-gletsjer een instorting van ongeveer 64 miljoen kubieke meter gesteente in het fjord veroorzaakte. Onderzoekers schatten dat de resulterende golf op verschillende punten tegen de tegenoverliggende fjordwand meer dan 480 meter hoog was.

Foto’s van de satellieten Landsat 8 en Landsat 9 laten duidelijk het contrast zien tussen de situatie voor en na de ramp. Voor het incident waren de hellingen bedekt met dichte vegetatie. Daarna is een brede grijze litteken en uitgestrekte volledig verwoeste bosgebieden zichtbaar.

De badkuipring en het seiche-effect

Wetenschappers benadrukken vooral de vorming van een opvallende ‘badkuipring’ rond het fjord, een kale strook die het hoogste waterniveau markeert waar bomen en vegetatie werden omvergeworpen. Geomorfoloog Dan Shugar van de University of Calgary wijst erop dat de inslag niet alleen het terrein, maar ook de interne dynamiek van het fjord meer dan een dag lang veranderde.

Na de eerste inslag bleef het water herhaaldelijk oscilleren in de smalle zeearm, een proces dat bekendstaat als seiche. Deze interne schommeling kan uren of zelfs dagen aanhouden in afgesloten ruimtes.

Seismische signalen wereldwijd gedetecteerd

De gevolgen van de aardverschuiving werden wereldwijd geregistreerd. Zowel de steenlawine als de aanhoudende waterbeweging veroorzaakten seismische signalen die overeenkomen met een aardbeving van magnitude 5,4, opgevangen door instrumenten op verschillende plekken ter wereld.

Versnelde terugtrekking van de South Sawyer-gletsjer

Een ander zichtbaar effect is direct te zien bij de South Sawyer-gletsjer. De satellietbeelden tonen een versnelde terugtrekking van de gletsjertong in minder dan een maand, een proces dat normaal veel langer duurt. Een deel van dit ijsverlies wordt toegeschreven aan de inslag van de aardverschuiving, die het uiteinde van de gletsjer brak en het fjord vulde met ijsbergen.

Geen dodelijke slachtoffers en preventieve maatregelen

Ondanks de omvang van de tsunami vielen er geen dodelijke slachtoffers of zwaargewonden. Het incident vond plaats rond 5.30 uur ’s ochtends, toen er nauwelijks toeristische activiteit was. Enkele kajakkers die in de buurt kampeerden verloren een deel van hun uitrusting, terwijl passagiers van een nabijgelegen cruiseschip plotselinge schommelingen van de zeespiegel en sterke stromingen waarnamen.

De omvang van het fenomeen heeft ertoe geleid dat verschillende cruisebedrijven Tracy Arm voor 2026 uit hun routes hebben geschrapt vanwege het aanhoudende geologische risico. De USGS waarschuwt dat de berghellingen nog steeds instabiel zijn en dat het landschap de komende jaren verder zal veranderen door het smelten van ijs en geologische activiteit.