Marie-Clémentine Dusabejambo zorgt voor Rwandese eerste oscarnominatie met op Cannes bekroonde film Ben’Imana

Regisseur reflecteert over authenticiteit, verzoening en de kracht van Rwandese verhalenvertelling 18 jaar na de genocide tegen de Tutsi

Marie-Clémentine Dusabejambo heeft een opvallend jaar achter de rug. Na het regisseren van de eerste Rwandese speelfilm die werd geselecteerd voor het officiële programma van het Filmfestival van Cannes en het winnen van de Camera d’Or, kreeg haar film Ben’Imana een nominatie als de allereerste Rwandese Oscarinzending.

Het verhaal speelt zich af in een Rwandees dorp in 2012, achttien jaar na de genocide tegen de Tutsi. Overlevenden en daders zoeken hun weg naar verzoening.

Van wiskunde en natuurkunde naar het vertellen van verhalen op het witte doek

Dusabejambo, die zeven was tijdens de genocide, vertelde tijdens Deadline’s Contenders London dat ze aanvankelijk wiskunde en natuurkunde studeerde voordat ze overstapte naar de film. Daarna volgden verschillende korte films. Het idee voor Ben’Imana ontstond na haar tweede korte film in 2013.

Ik denk dat het mijn bestemming was, maar het was een film die nog op zoek was naar een uitdrukking in mij. Ik had tijd nodig om te begrijpen, te voelen, te lezen, te horen… Er komt een moment waarop elke generatie moet begrijpen wat er is gebeurd, waar we vandaan komen, wat er is gebeurd en wat mensen in hun tijd met hun eigen middelen besloten te doen om verder te kunnen.

— Marie-Clémentine Dusabejambo, Deadline’s Contenders London event

Authenticiteit boven stereotypen

Dusabejambo benadrukte dat het belangrijk is om voorbij mythen en vooroordelen over de genocide te gaan. Ze streefde naar historische nauwkeurigheid zonder de vorige generatie te veroordelen.

“Ik wilde authentieker zijn ten opzichte van de geschiedenis,” zei ze, “en ik wilde de mensen, de generatie voor ons, niet veroordelen om wat ze deden. Ik wilde niet in het stereotype van slachtoffer en dader vallen. Dit alles ging over ons leven omkeren, vrede sluiten, een toekomst kunnen creëren en een spiegel voorhouden aan mijn gemeenschap.”

Een film gemaakt met liefde en lokaal talent

Afsluitend benadrukte Dusabejambo de bijdragen van haar crew en grotendeels niet-professionele cast. De productie bereikte een hoog visueel niveau met een bescheiden budget dankzij de toewijding van het team.

Ik vind het geweldig dat de film eruitziet alsof hij een miljoen dollar heeft gekost, maar dat was niet zo. Die miljoen dollar komt van de liefde, de kunst en de wil van de mensen die met me hebben gewerkt om het verhaal te vertellen… Er waren momenten waarop de fictieve elementen van het verhaal de werkelijkheid raakten, omdat de film voor 100 procent door Rwandezen is gemaakt. We zijn allemaal verbonden met dit verhaal.

— Marie-Clémentine Dusabejambo, Deadline’s Contenders London event

Tags bij dit artikel