Jarenlang werd lactaat in het wielrennen geassocieerd met lijden. Het stond voor het moment waarop de benen het begaven en de inspanning ondraaglijk werd. Nu, midden in de Tour de France, verandert die perceptie. Wetenschappers en voedingsdeskundigen onderzoeken het als mogelijke extra energiebron in plaats van louter een metabool restproduct.
Onderzoeker Aitor Viribay presenteert Exolactate, een gel met lactaat die al onder sommige profs circuleert. Het product moet energie leveren tijdens langdurige inspanningen zonder uitsluitend te vertrouwen op traditionele koolhydraten. Viribay benadrukt dat de ontwikkeling wetenschappelijk en niet commercieel is ingegeven.
Wij drieën zijn wetenschappers en hebben ons gericht op een wetenschappelijke ontwikkeling. Wij zijn geen zakenmensen. We willen ons meer richten op die kant: dat we een wetenschappelijke ontwikkeling hebben gedaan, die we op tafel leggen en waar iedereen kan zeggen dat het een bijdrage aan het vakgebied is.
Bij hoge intensiteit kunnen elitewielrenners tot vier gels per uur gebruiken. In stabielere delen daalt dat naar twee. Viribay waarschuwt dat deze hoeveelheden alleen zinvol zijn in extreme wedstrijdomstandigheden en na een specifieke spijsverteringsaanpassing.
Volgens de onderzoeker gebruiken waarschijnlijk slechts één of twee renners uit de top-10 van de Tour het product op dit moment. Het is geen wijdverbreide praktijk, maar een experimentele optie die sommige teams discreet verkennen.
De gel kan ook goed getrainde amateurs buiten het profcircuit helpen. Bij wedstrijden als de Quebrantahuesos of lange trailruns kunnen de best aangepaste deelnemers één tot drie gels per uur nemen. De sleutel blijft individuele voorbereiding en controle van variabelen zoals intensiteit en duur.
Viribay benadrukt de noodzaak van meer studies. De laboratoriumgegevens zijn veelbelovend, maar validatie kost tijd. De onderzoeker zelf geeft toe dat hij soms twijfelt aan de eerste resultaten en de apparatuur controleert voordat hij conclusies accepteert.
Ik zou willen dat die boodschap van voorzichtigheid blijft hangen. Logischerwijs is er nog veel te onderzoeken. We bevinden ons op wetenschappelijk vlak nog in een zeer jong veld.
Lactaat is niet langer alleen een vermoeidheidsindicator, maar kan een extra hulpmiddel worden. De opname in de voedingskaart van het wielrennen weerspiegelt de voortdurende zoektocht naar kleine marges in een sport die steeds analytischer en gecontroleerder wordt.